سەیران ئاتەش
سەیران ئاتەش (پهۆن. [[[:شابلۆن:ئپا]]]،[1] * 20. ئاپرل 1963 ئن ئستانبول، تüرکەئ) ئست ئەئنە ئائوتۆرن، فرائوئەنرەجهتلەرن ئوند ئەهەمالگە ئانوäلتن[2] تüرکسجهەر ئوند کوردسجهەر ئابستاممونگ.[3] سئە بەفاسستە سجه ئالس ئانوäلتن ئن بەرلن هائوپتسäجهلجه مت ستراف- ئوند فاملئەنرەجهت. سئە ئەنگاگئەرت سجه ئن دەر دەئوتسجهەن ئائوسلäندەرپۆلتک ئوند ئست ئاکتڤ ئم کامپف گەگەن زوانگسهەئراتەن، ئەهرەنمۆردە ئوند گەنتالڤەرستüممەلونگ.
سەیران ئاتەش وار متگلئەد دەر ئەرستەن دەئوتسجهەن ئسلامکۆنفەرەنز 2006 ئوند ناهم ئام ئنتەگراتئۆنسگپفەل دەر بوندەسرەگئەرونگ تەئل.
ئەئن ئەئنسجهنەئدەندەس ئەرلەبنس مت وەئترەئجهەندەن ئائوسورکونگەن فاند 1984 ستاتت، ئالس دئە 21-ژäهرگە ئاتەش بەئ ئەئنەم مسۆگین مۆتڤئەرتەن مۆردانسجهلاگ ڤۆن ئەئنەم متگلئەد دەر رەجهتسەخترەمەن تüرکسجهەن گرائوئەن وöلفە لەبەنسگەفäهرلجه ڤەرلەتزت ووردە. سئە üبەرسەتزتە ئن ئەئنەم فرائوئەنبەراتونگسزەنتروم فüر ئەئنە تüرکسجهە فرائو، دئە ئان دەن فۆلگەن دەس ئاتتەنتاتس ڤەرستارب.
وەگەن گەوالتتäتگەر ئانگرففە ئوند بەدرۆهونگەن دورجه پرۆزەسسگەگنەر سۆوئە وەگەن ئانفەئندونگەن ڤۆن ڤەرباندسپۆلتسجهەر سەئتە گاب ئاتەش ڤۆرüبەرگەهەند ئهرە ئانوالتسزولاسسونگ زورüجک. ناجه نەئوئەن مۆرددرۆهونگەن ئانلäسسلجه ئهرەر سترەئتسجهرفت دەر ئسلام برائوجهت ئەئنە سەخوئەللە رەڤۆلوتئۆن زۆگ سئە سجه ڤۆن 2009 بس 2011 گانز ئائوس دەر Öففەنتلجهکەئت زورüجک. 2012 ئەرöففنەتە سئە ئهرە ئانوالتسکانزلەئ وئەدەر،[4] گاب ئهرە زولاسسونگ ئالس ئانوäلتن ژەدۆجه ئم ژول 2024 زورüجک.[5] ئم ژون 2022 گرüندەتە سئە پەن بەرلن مت.[6]
ئاتەش ئست ئنتئاتۆرن ئوند متبەگرüندەرن دەر ئبن-روسهد-گۆئەتهە-مۆسجهەئە ئن بەرلن، دئە فüر ئەئنەن لبەرالەن ئسلام ستەهت، دەر ناجه ئەئگەنەن ئانگابەن ئەئنە ترەننونگ زوسجهەن ستائات ئوند رەلگöسەن ئنستتوتئۆنەن بەفüروۆرتەت ئوند سجه ئوم ئەئنە زەئتگەمäßئە ئوند گەسجهلەجهتەرگەرەجهتە ئائوسلەگونگ دەس کۆران ئوند دەر حادتهەن بەمüهت.[7] ئاتەش ئەرهئەلت ناجه گرüندونگ دەر مۆسجهەئەگەمەئندە ئەئنە ڤئەلزاهل ڤۆن مۆرددرۆهونگەن ئوند ستەهت روند ئوم دئە ئوهر ئونتەر پۆلزەئلجهەم پەرسۆنەنسجهوتز.
لەبەن
ژوگەند
سەیران ئاتەش، دەرەن موتتەر تüرکن ئوند دەرەن ڤاتەر کوردە ئست،[8] بەسجهرئەب 2003 ئن ئهرەم ئائوتۆبئۆگرافسجهەن بوجه گرۆßئە رەئسە ئنس فەئوئەر – دئە گەسجهجهتە ئەئنەر دەئوتسجهەن تüرکن دئە بەئەنگتەن ڤەرهäلتنسسە، ئائوس دەنەن سئە سجه پەرسöنلجه بەفرەئت هات. دەر تتەل ئهرەس بوجهەس سپئەلت ئائوف ئهرەن نامەن ئان، سەیران هەئßت ‚ئائوسفلوگ، ڤەرگنüگونگسفاهرت‘ ئوند ئاتەش هەئßت ‚فەئوئەر، فئەبەر‘. ئالس سئە سەجهس ژاهرە ئالت وار، هۆلتەن ئهرە ئەلتەرن سئە ئوند ئهرە گەسجهوستەر ئائوس دەن سلومس ڤۆن ئستانبول ناجه بەرلن-وەددنگ. ئهرە ئەلتەرن وارەن سجهۆن ژاهرە ڤۆرهەر دۆرتهن گەزۆگەن، ئۆهنە داسس ئهرە کلەئنە تۆجهتەر ووسستە، وۆهن سئە ڤەرسجهووندەن وارەن. دئە سئەبەنکöپفگە فاملئە لەبتە ئن ئەئنەر ئەئنزممەروۆهنونگ. دۆرت هاتتە سئە دئە هەرکöمملجهە فرائوئەنرۆللە زو ئەرفüللەن. سئە موسستە ئهرەن برودەر ئوند دئە ئەلتەرن بەدئەنەن ئوند دورفتە نجهت ئاللەئنە داس حائوس ڤەرلاسسەن. فüر ئونگەهۆرسام ووردە سئە گەسجهلاگەن ئوند بەسجهمپفت. ئن دەر ڤۆرسجهولە بلئەب سئە ئالس ئەئنزگە تüرکن مانگەلس هنرەئجهەندەر دەئوتسجهەر سپراجهکەننتنس زونäجهست سۆزئال ئسۆلئەرت. سئە لەرنتە ئابەر سەهر سجهنەلل دەئوتسجه ئوند گەهöرتە بەرەئتس ئن دەر 1. کلاسسە زو دەن بەستەن سجهüلەرن. مت ئەئنەر ئەمپفەهلونگ فüر داس گیمناسئوم گنگ سئە سجهلئەßلجه ئائوس ئەئگەنەر ئەنتسجهەئدونگ ئائوف ئەئنە گەسامتسجهولە ئوند ماجهتە ئم حنبلجک ئائوف دەن وونسجه، ژورا زو ستودئەرەن، داس ئابتور ئام ئۆبەرستوفەنزەنتروم ورتسجهافت-ڤەروالتونگ-رەجهت. ئائوف دەر گەسامتسجهولە ووردە سئە زور سجهولسپرەجهەرن گەوäهلت. دئە ئەنتفرەمدونگ زوسجهەن رەپرەسسڤەر ئەرزئەهونگ ئوند سجهولسجهەر ئانەرکەننونگ ئەرتروگ سئە ئابەر نجهت مەهر ئائوف دائوئەر. وەئل ئهر دئە سترەنگە ئهرەر ئەلتەرن دئە لوفت زوم ئاتمەن ناهم، ڤەرلئەß سئە کورز ڤۆر ئهرەم 18. گەبورتستاگ ئهر ئەلتەرنهائوس. دەر کندەر- ئوند ژوگەندنۆتدئەنست ناهم سەیران ئاتەش ئائوف، ئاربەئت فاند سئە ئن ئەئنەم بەراتونگسزەنتروم فüر موسلمسجهە فرائوئەن. بس زوم ئابتور لەبتە سئە ئن ئەئنەر وۆهنگەمەئنسجهافت ئوند بەئ ئەئنەر بەفرەئوندەتەن رەجهتسانوäلتن.[9][10]
ئاتتەنتات
زور فنانزئەرونگ ئهرەس ژوراستودئومس ئان دەر فرەئئەن ئونڤەرستäت بەرلن ئاربەئتەتە سئە ئن دەم کرەئوزبەرگەر ترەفف- ئوند ئنفۆرماتئۆنسۆرت فüر فرائوئەن ئائوس دەر تüرکەئ تئۆ فüر تüرکسجهە ئوند کوردسجهە مگرانتننەن، دئە سجه ڤۆر دەر هäئوسلجهەن گەوالت ئن ئهرەن فاملئەن سجهüتزەن وۆللتەن. 1984 ئەرسجهۆسس وäهرەند دەر بەراتونگسزەئت ئەئن مانن ئهرە کلئەنتن فاتما ئە.[11] ئوند ڤەرلەتزتە سەیران ئاتەش لەبەنسگەفäهرلجه.[12] دابەئ ولل ئاتەش ئەئن ناهتۆدەرلەبنس گەهابت هابەن. دەر تاتڤەردäجهتگە ووردە ڤۆن ئهر ئوند سەجهس ئاندەرەن زەئوگەن ئدەنتفزئەرت. سپäتەر کۆننتە سەئنە متگلئەدسجهافت ئن دەر ناتئۆنالستسجه، فاسجهستسجهەن تüرکسجهەن ئۆرگانساتئۆن گرائوئە وöلفە ناجهگەوئەسەن وەردەن، فüر دئە ئەر ئالس ئائوفتراگسکللەر گەئاربەئتەت هابەن سۆلل. ناجهدەم دەر تاتڤەردäجهتگە فرەئگەسپرۆجهەن ووردە ئوند بس هەئوتە ئونبەهەللگت ئن بەرلن-کرەئوزبەرگ لەبت، وارف ئاتەش دەن بەهöردەن ئەرمتتلونگسفەهلەر ئوند سجهلامپەرەئ ڤۆر.[12] ئەئن ڤەرترەتەر دەس ڤەرفاسسونگسسجهوتزەس ڤەرمئەد ڤۆر گەرجهت ئەئنە Äئوßئەرونگ زور ساجهە مت دەر بەگرüندونگ، ئەس گەبە کەئنەن ئەئنگەتراگەنەن ڤەرەئن مت دەم نامەن گرائوئە وöلفە.[13] دئە گەنەسونگ ئوند حەئلونگ ڤۆن دەن فۆلگەن دەس ئاتتەنتاتس زۆگ سجه üبەر سەجهس ژاهرە هن. 1997 لەگتە سئە ئهر زوەئتەس ستائاتسەخامەن ئام کاممەرگەرجهت بەرلن ئاب ئوند بەئەندەتە دامت ئەرفۆلگرەئجه ئهر رەجهتسرەفەرەندارئات.
ئنتەگراتئۆنس- ئوند سۆزئالپۆلتسجهەس ئەنگاگەمەنت
سەیران ئاتەش وەندەت سجه ئن دەر ئنتەگراتئۆنسدەباتتە گەگەن داس ئن ئهرەن ئائوگەن گەسجهەئتەرتە کۆنزەپت دەر مولتکولتورالتäت ئوند ڤەرترتت ستاتتدەسسەن دئە ئدەئە دەر ترانسکولتورالتäت. سئە کäمپفت مت ڤۆرترäگەن ئوند ڤەرöففەنتلجهونگەن گەگەن دئە دورجه ئەئن فالسجهەس ئسلامڤەرستäندنس لەگتمئەرتە گەسجهلەجهتەرترەننونگ ئوند دئە ئونتەردرüجکونگ دەر فرائو، ئهرەر ئانسجهت ناجه ڤەرسننبلدلجهت ئن زوانگسڤەرهüللونگ[14] سۆوئە گەگەن زوانگسڤەرهەئراتونگ، کندەرەهەن ئوند ئەهرەنمۆردە.[15] سئە سەتزت سجه فüر مەهر ئائوفسوجهەندە سۆزئالاربەئت ئن فاملئەن مت تüرکسجهەر ئوند کوردسجهەر حەرکونفت ئەئن[16] ئوند فۆردەرتە ئالس ئەرستە ئەئنەن ئەئگەنەن سترافتاتبەستاند گەگەن زوانگسڤەرهەئراتونگ، دەر فرائوئەن ئوند مäننەر بەسسەر ڤۆر زوانگسەهەن سجهüتزت.[17] سئە گەهöرتە زو ئونتەرستüتزەرننەن دەر ماهنواجهە فüر داس ئەهرەنمۆرد-ئۆپفەر حاتون سüرüجü.[18]
وەگەن ئهرەس ئەنگاگەمەنتس فüر ئنتەگراتئۆن ئوند گلەئجهبەرەجهتگونگ ووردە سئە 2007 ئن دەئوتسجهلاند مت دەم بوندەسڤەردئەنستکرەئوز ئام باندە ئائوسگەزەئجهنەت.[19] ئام 1. ئۆکتۆبەر 2008 ئەرهئەلت سئە ڤۆم رەگئەرەندەن بüرگەرمەئستەر دەر ستادت بەرلن، کلائوس وۆوەرەئت، دەن ڤەردئەنستۆردەن دەس لاندەس بەرلن.[20] ئاتەش ئست متگلئەد دەس کوراتۆرئومس دەس حومانستسجهەن ڤەرباندەس بەرلن-براندەنبورگ.[21] 2014 ئەرهئەلت سئە داس بوندەسڤەردئەنستکرەئوز 1. کلاسسە.[22]
ڤۆرüبەرگەهەندە ئائوفگابە ئهرەر ئانوالتستäتگکەئت
ناجه ئەئنەم سجهەئدونگستەرمن ووردەن سەیران ئاتەش ئوند ئهرە ماندانتن ئام 7. ژون 2006 ڤۆن دەم گەسجهئەدەنەن ئەهەمانن ئام کرەئوزبەرگەر ئو-باهنهۆف مöجکەرنبرüجکە بەلەئدگت ئوند بەدرۆهت، دئە ماندانتن ووردە گەسجهلاگەن، ئۆهنە داسس ئەئنەر دەر پاسسانتەن ئەئنگەگرففەن هäتتە.[23] ئەس فۆلگتەن وەئتەرە بەدرۆهونگەن ڤۆن ئاندەرەن ڤەرفاهرەنسگەگنەرن ئوند پۆلتسجهەن گەگنەرن. ئم ئائوگوست 2006 گاب سەیران ئاتەش ئهرە ئانوالتسزولاسسونگ زورüجک. سئە بەگرüندەتە دئەسەن سجهرتت مت هäئوفگەن بەدرۆهونگەن ئوند تäتلجهەن ئانگرففەن دورجه ڤەرفاهرەنسگەگنەر ئهرەر ماندانتسجهافت. سئە وارف تüرکسجهەن ڤەربäندەن وئە ئەتوا دەر تüرکسجهەن گەمەئندە زو بەرلن ئوند دەر تüرکسجهەن زەئتونگ حüرریەت ئەئنە متسجهولد ئان دەر „گەوالتتäتگەن ستممونگ“ ڤۆر.[24][25]
نور ئندرەکت وئەس سئە ئائوجه ئائوف ئەئنەن مانگەل ئان پەرسۆنەنسجهوتز دورجه دئە پۆلزەئ هن، دەن سئە ژەدۆجه نجهت ئائوسدرüجکلجه ئانگەفۆردەرت هاتتە، وئە سئە ئەرست سپäتەر کلارستەللتە. زوگلەئجه گاب ئاتەش بەکاننت، وەئتەرهن پۆلتسجه تäتگ بلەئبەن زو وۆللەن مت ڤۆرترäگەن، پۆدئومسدسکوسسئۆنەن ئوند ئنتەرڤئەوس. حئەر سەئ دەر پەرسۆنەنسجهوتز گەوäهرلەئستەت. سئە ئەرفوهر زوسپروجه ڤۆن پۆلتکەرن ئاللەر فراکتئۆنەن دەس بەرلنەر ئابگەئۆردنەتەنهائوسەس، ئائوجه ئم حنبلجک ئائوف دئە بەڤۆرستەهەندەن واهلەن زوم بەرلنەر ئابگەئۆردنەتەنهائوس ئام 17. سەپتەمبەر 2006. ئائوجه ڤۆن بەرلنەر ئانوäلتەن ئوند دەم دەئوتسجهەن ژورستننەنبوند[26] ئەرهئەلت ئاتەش ئونتەرستüتزونگ. ئن ئهرەم ئەرستەن ئنتەرڤئەو ناجه ئهرەر رüجکگابە دەر ئانوالتسزولاسسونگ بەگرüندەتە سئە دئەسەن سجهرتت دامت، داسس سئە نجهت سۆ وئە ئایائان حرس ئال ئەندەن وۆللتە. دئەسە کäمپفتە ئن ئهرەم لاند گەگەن ئەئنە Üبەرماجهت ئان ئوند ساه سجه سجهلئەßلجه زور ئەمگراتئۆن گەزوونگەن.[27] ترۆتز دەر حلفسانگەبۆتە[28] ئائوس پۆلتک (ئانوەندونگ دەس زەئوگەنسجهوتزپرۆگراممس، وئە ڤۆن ژوستزسەناتۆرن کارن سجهوبەرت (سپد) ڤۆرگەسجهلاگەن) ئوند ژوستز (متاربەئت ئن کانزلەئئەن) بلئەب سئە زونäجهست بەئ ئهرەم ئەنتسجهلوسس.
ناجه ئەئنەم گەسپرäجه مت ڤەرترەتەرن دەس بەرلنەر ئانوالتسڤەرەئنس (باڤ) ئوند مت دەم دەئوتسجهەن ژورستننەنبوند (دژب) ستەللتە ئاتەش ئام 11. سەپتەمبەر 2006 ئن ئائوسسجهت، ڤئەللەئجهت ئهرە ئانوالتستäتگکەئت 2007 وئەدەر ئائوفزونەهمەن. ئهرە بەروفسکۆللەگەن بۆتەن ئهر ئان، ئهرەن ئانوالتسبەروف زوکüنفتگ ئن ئەئنەم گەمەئنسجهافتلجهەن بüرۆ ئەئنەر ئانوالتسسۆزئەتäت بەسسەر گەسجهüتزت ڤۆر Üبەرگرففەن ئائوسزوüبەن. دئەسەس ئانگەبۆت وۆللتە سئە ئەرست ناجه ئەئنەر لäنگەرەن پهاسە دەر ئەرهۆلونگ ئاننەهمەن. ترۆتز نەگاتڤەر ستممەن ئائوس دەم بەرلنەر سەنات زوم „فالل ئاتەش“[29] ووردە دئەسەر ئەرنەئوت ڤۆن مەهرەرەن پۆلتکەرن زو سجهوتزماßناهمەن ئائوفگەفۆردەرت.
ئام 6. سەپتەمبەر 2007 ناهم ئاتەش ناجه ئەئنەم ژاهر وئەدەر ئهرە ئاربەئت ئالس ئانوäلتن ئائوف. زوکüنفتگ وۆللە سئە ژەدۆجه ئۆهنە ئەئنە öففەنتلجهە بەکاننتگابە ئهرەس کانزلەئستزەس تäتگ سەئن. زوار وسسە سئە نجهت، وئە لانگە سئە نۆجه ئن دەئوتسجهلاند ئاربەئتەن کöننە، دۆجه وەردە سئە ڤۆن دەر öففەنتلجهەن دەباتتە گەسجهüتزت.[30]
رüجکزوگ ئائوس دەر Öففەنتلجهکەئت ناجه مۆرددرۆهونگەن
ئام 19. ئۆکتۆبەر 2009 بەرجهتەتە دەئوتسجهلاندرادئۆ کولتور ئونتەر بەروفونگ ئائوف دەن ئوللستەئن ڤەرلاگ، داسس سجه ئاتەش گانز ئائوس دەر Öففەنتلجهکەئت زورüجکزئەهەن وەردە. دەر گروند فüر دئەسەن سجهرتت سەئئەن مۆرددرۆهونگەن، دئە سئە ناجه دەم ئەرسجهەئنەن ئهرەس ژüنگستەن وەرکس دەر ئسلام برائوجهت ئەئنە سەخوئەللە رەڤۆلوتئۆن ئەرهالتەن هابە. لائوت ڤەرلاگ بەفاندەن سجه ئاتەش ئوند ئهرە فاملئە دامالس ئن ئونمتتەلبارەر گەفاهر.
ئم فەبروئار 2012 بەئانتراگتە ئاتەش، ئائوس دەر تüرکسجهەن ستائاتسبüرگەرسجهافت ئەنتلاسسەن زو وەردەن.[31] دئەسەر سجهرتت سەئ ئهر پەرسöنلجه ئوند پۆلتسجه نجهت لەئجهتگەفاللەن، ئائوجه وەئل سئە دامت ئهرە ئانسجهتەن زور دۆپپەلتەن ستائاتسانگەهöرگکەئت نەئو üبەردەنکەن مüسسە.
رüجککەهر ئن دئە Öففەنتلجهکەئت
ڤۆن 2012 بس 2024 بەترئەب سئە وئەدەر ئهرە ئانوالتسکانزلەئ ئن دەر مüللەرستراßئە ئم بەرلنەر وەددنگ،[32] ئوم ڤۆر ئاللەم هلفەسوجهەندەن فرائوئەن ئالس ئانوäلتن زور ڤەرفüگونگ زو ستەهەن.
ئم ژاهر 2016 بەرەئتەتە ئاتەش مت ئاندەرەن دئە گرüندونگ ئەئنەر مۆسجهەئە ڤۆر، ئن دەر، ئەنتگەگەن دەر سۆنست üبلجهەن پراخس ئم ئسلام، فرائوئەن ئوند مäننەر گەمەئنسام بەتەن. زوگلەئجه لئەß سئە سجه زور ئمامن ئائوسبلدەن.[33] ئام 16. ژون 2017 ئەرöففنەتە سئە ئن بەرلن دئە ئبن-روسهد-گۆئەتهە-مۆسجهەئە. ناجه ئەتوا 100 مۆرددرۆهونگەن ئەرهئەلت ئاتەش روند ئوم دئە ئوهر پەرسۆنەنسجهوتز. ئهرە بەرلنەر مۆسجهەئە ڤەرترتت ئەئنەن سäکولارەن ئسلام.[34] گەگەن دئە زاهللۆسەن حاسسترادەن گەگەن سئە ئائوف فاجەبۆئۆک ئوند توتتەر ستەللت سئە ئن سجهلممەن فäللەن ئائوجه سترافانتراگ. گەمەئنسام مت دەم بەرلنەر لاندەسکرمنالامت هابە سئە مۆمەنتان üبەر 200 ئانزەئگەن گەستەللت، بەرجهتەتە سئە ئم سەپتەمبەر 2017 ئائوف دەر Öئف-پۆدئومسدسکوسسئۆن ئنتەگراتئۆن ئوند ئسلام ئن وئەن.[35]
دۆکومەنتارفلم سەیران ئاتەش: سەخ، رەڤۆلوتئۆن ئاند ئسلام
ئن دەم دۆکومەنتارفلم سەیران ئاتەش: سەخ، رەڤۆلوتئۆن ئاند ئسلام ئائوس دەم ژاهر 2021 ورد داس لەبەن ڤۆن ئاتەش ئالس فەمنستن، رەجهتسانوäلتن ئوند مۆسجهەئەگرüندەرن گەزەئگت. دەر فلم قوئالفزئەرتە سجه فüر وەلتوەئت 24 فلمفەستڤالس ئوند ئەرهئەلت üبەروئەگەند پۆستڤە بەسپرەجهونگەن.
پۆستئۆنەن
ئن ئەئنەم ئنتەرڤئەو مت دەر وۆجهەنزەئتونگ دئە زەئت زوم ئسلامفەئندلجهەن فلم ئننۆجەنجە ئۆف موسلمس ڤەرترات ئاتەش ئالس موسلما ئوند ژورستن ئم سەپتەمبەر 2012 دئە مەئنونگ، دەر ستائات دüرفە دەن ڤۆن ئسلامسجهەن فوندامەنتالستەن ئونتەرستüتزتەن پرۆتەستاکتئۆنەن ڤۆن موسلمەن نجهت ناجهگەبەن: „وۆ ئابەر رەلگئۆن نور دەر ئابگرەنزونگ دئەنت، ستەللت سئە سجه گەگەن دئە دەمۆکراتئە. ئوند وۆ رەلگئۆن ناجه سترافەن سجهرەئت، بەگننت دەر کرئەگ گەگەن دئە ئائوفکلäرونگ ئوند گەگەن ژەنە فرەئهەئتەن، ڤۆن دەنەن هئەرزولاندە ئاللە کرجهەن ئوند گلائوبەنسگەمەئنسجهافتەن پرۆفتئەرەن. ئائوجه ئهرە واهرهەئت موسس کرتسئەربار بلەئبەن. بەلەئدگت وەردەن کانن ئم گروندە نور دەر فوندامەنتالست.“[36]
دەم رەجهتسماگازن لەگال تربونە ئۆنلنە گاب سئە ئم مäرز 2012 ئەئن ئنتەرڤئەو، ئن دەم سئە ئهرە بس داهن دئە دۆپپەلتە ستائاتسبüرگەرسجهافت روندوەگ بەژاهەندە ئائوففاسسونگ رەڤدئەرتە. سئە ستەللتە دئە ئان ژونگە لەئوتە دورجه دئە بوندەسدەئوتسجهە رەجهتسۆردنونگ هەرانگەتراگەنە نۆتوەندگکەئت، سجه فüر ئەئنە ستائاتسزوگەهöرگکەئت زو ئەنتسجهەئدەن، ئالس پۆستڤە حەرائوسفۆردەرونگ دار. ئەس سەئ ئەئنە جهانجە، سجه üبەر دئە ڤەرفاسسونگ ئوند دئە پۆلتسجهەن گەگەبەنهەئتەن دەر ژەوەئلگەن لäندەر زو ئنفۆرمئەرەن، üبەر دئە مەنسجهەنرەجهتسستوئاتئۆن، داس ماß ئان دەمۆکراتئە، پلورالتäت ئوند زڤلگەسەللسجهافت، داس گەوäهرت ورد. ئائوسدرüجکلجه هäلت سئە ئەس فüر بەدەنکلجه، وەنن سجه ئەئنە گەسەللسجهافت بüرگەر سجهاففت، دئە دئە گەسەللسجهافت ئابلەهنەن ئوند نور ئەئن ئنتەرەسسە ئان دەن پرڤلەگئەن هابەن، سجه ئابەر فüر دەن رەست نجهت ئنتەرەسسئەرەن، وەدەر فüر دئە سپراجهە نۆجه دئە کولتور. سئە ترتت ئنسبەسۆندەرە دافüر ئەئن، دەن ڤەرفاسسونگسپاترئۆتسموس „ئنس حەرز دەر ئنتەگراتئۆنسدەباتتە زو ستەللەن“.[37]
سەئت مائ 2018 ئست سەیران ئاتەش بۆتسجهافتەرن فüر دەن ڤەرەئن „ئنتاکتڤ ئە. ڤ.“، دەر سجه گەگەن دئە گەنتالڤەرستüممەلونگ ئوند بەسجهنەئدونگ ڤۆن کندەرن ئەئنسەتزت.[38]
دئە ئمامن ڤەرöففەنتلجهتە ئن دەر لبەرالەن ئبن-روسهد-گۆئەتهە-مۆسجهەئە ئەئنە فرئەدەنسبۆتسجهافت ناجه دەم تەررۆرستسجهەن ئانگرفف دەر حاماس ئائوف ئسرائەل 2023. سئە سۆلدارسئەرتە سجه مت ژەنەن پالäستنەنسەرن، دئە سجه ڤۆن دەر تەررۆرگروپپە حاماس ئابگرەنزەن ئوند ستەللتە سجه ئائوف دئە سەئتە ئسرائەلس.[39]
ئاتەش زوفۆلگە زäهلت Öستەررەئجه زوم „حۆتسپۆت دەر ئسلامستەن“: دئەسە هäتتەن سجه ئەئنگەنستەت ئوند üبتەن üبەر ئاکادەمئەن، سجهولەن، جلانس ئوند مۆسجهەئەن ئەئنفلوسس ئائوس. ئائوس پاراللەلگەسەللسجهافتەن هäتتەن سجه گەگەنگەسەللسجهافتەن گەبلدەت، ئن مانجهەن بەزرکەن سەئ دەر ئمام مەهر وەرت ئالس دەر بüرگەرمەئستەر.[40] رەگئەرونگەن ئن Öستەررەئجه ئوند دەئوتسجهلاند وüردەن زو ڤئەل تۆلەرانز فüر ئنتۆلەرانتە زەئگەن، äندەرن وەردە سجه ئەرست ئەتواس، وەنن „دئەسە لەئوتە ئۆدەر ئهرە کندەر ئەتواس ئن دئە فرەسسە کرئەگەن.“[41]
کرتک
کرتک ئان ڤۆرتراگ بەئ دەر فرەئهەئتلجهەن ئاکادەمئە (2018)
ئم 13. نۆڤەمبەر 2018 ترات سەیران ئاتەش زوساممەن مت دەم دامالگەن فپÖ-جهەف ئوند öستەررەئجهسجهەم ڤزە-کانزلەر حەئنز-جهرستئان ستراجهە ئم وئەنەر کورسالۆن حüبنەر ئائوف. سئە هئەلت ئەئنەن ڤۆرتراگ بەئ دەر فرەئهەئتلجهەن ئاکادەمئە دەر فپÖ مت دەم تتەل دەر پۆلتسجهە ئسلام ئوند سەئنە گەفاهرەن فüر ئەئورۆپا.[42][43][44] بەرەئتس ڤۆر دەر ڤەرانستالتونگ هاتتە ئەس هەفتگە کرتک ئان ئاتەش گەگەبەن. ئابدەل-حاکم ئۆئورگه، ئەئنەس دەر سەجهس گرüندونگسمتگلئەدەر ئوند گەسەللسجهافتەر دەر ئبن-روسهد-گۆئەتهە-مۆسجهەئە ترات ئائوس پرۆتەست زورüجک.[45] ئام تاگ ڤۆر دەر ڤەرانستالتونگ ڤەرöففەنتلجهتە ئاتەش ئائوف دەر وەبسەئتە دەر ئبن-روسهد-گۆئەتهە-مۆسجهەئە ئەئنە پرەسسەمتتەئلونگ، مت دەم تتەل زو ئهرەر مۆرگگەن تەئلناهمە ئان دەر فرەئهەئتلجهەن ئاکادەمئە ئن Öستەررەئجه ئەرکلäرت سەیران ئاتەش.[46] سپäتەر ڤەرöففەنتلجهتە سئە دۆرت ئائوجه دەن تەخت ئهرەر رەدە.[47] ئاتەش ووردە دافüر ئونتەر ئاندەرەم ڤۆن حلال سەزگن ئن ئهرەر تاز-کۆلومنە ڤۆم 21. نۆڤەمبەر 2018 ئونتەر دەر Üبەرسجهرفت وئە مان نجهت مت رەجهتەن رەدەت کرتسئەرت.[48] ئائوجه ئن دەر وۆجهەنزەئتونگ دەر فرەئتاگ ئەرسجهئەن ئەئن کرتسجهەر ئارتکەل.[45] ئن دەر وۆجهەنزەئتونگ ژونگلە وۆرلد فۆلگتەن دانن ئم دەزەمبەر زوەئ ئارتکەل، دئە ئاتەش' ئابسجهت هەرائوسستەللەن، دەم لبەرالەن ئسلام ئانگەسجهتس دەر دۆمنانز رüجکسجهرتتلجهەر ئسلامڤەربäندە ئەئنە جهانجە زو گەبەن، وەسوەگەن ئەس نۆتوەندگ سەئ، مت دەن رەگئەرەندەن (دەر فپÖ) زو سپرەجهەن. سئە هابە "ئهرە زەنترالەن تهەسەن گەرادە نجهت دەن ئارگومەنتەن دەر رەجهتەن ئانگەپاسست، سۆندەرن سئە <بەدئەنە> ئەئن ئەهەر لنکەس ڤۆرورتەئل üبەر دەن ئسلام"، وەنن سئە سوگگەرئەرە، "ئەس گەبە ئەئنە تهەئۆلۆگسجهە لöسونگ فüر دئە پرۆبلەمە دەس کۆرانس".[49][50] ئم ژانوئار دەس فۆلگەژاهرەس ئەرسجهئەن ئەئن ئنتەرڤئەو مت دەر سجه ئالس "لنکسلبەرال" بەزەئجهنەندەن ئاتەش، دئە ئهرە ئەنتتäئوسجهونگ üبەر لنکە ئوند لنکسلبەرالە پارتەئئەن äئوßئەرت، دا دئەسە دئە کرتک ئان دەم پۆلتسجهەن ئسلام دەن رەجهتەن üبەرلئەßئەن.[51]
ئەئورۆپäئسجهە بüرگەرنتئاتڤە ستۆپ ئەخترەمسم
گەمەئنسام مت دەم ئەهەمالگەن öستەررەئجهسجهەن بوندەسرات ئەفگان دöنمەز ئوند دەم ژورستەن سەباستئان رەئمەر گرüندەتە ئاتەس ئم ژول 2017 دئە ئەئورۆپەئان جتزەن’س ئنتئاتڤە ستۆپ ئەخترەمسم (ئەج)، ئەئن ماßناهمەنپاکەت گەگەن پۆلتسجهەن ئوند رەلگöسەن ئەخترەمسموس ئن ئەئورۆپا. ڤۆن دەن 20.000 ئەئورۆ فüر دئە بüرگەرنتئاتڤە ستەئوئەرتە ئاتەس دئە حäلفتە بەئ.[52] زئەل وار ئەس، ئەئنە ئەئو-رجهتلنئە زو ئەررەئجهەن، دئە سجهلوپفلöجهەر بەئ دەر بەکäمپفونگ ڤۆن ئەخترەمسموس سجهلئەßت ئوند ئەئورۆپاوەئت ئەئنەن ئەففەکتڤەن سجهوتز ڤۆر ئەخترەمسموس ئەتابلئەرت.[53] زاهلرەئجهە پەرسۆنەن، دارونتەر دەر ئائوتۆر ئوند پسیجهۆلۆگە ئاهماد مانسۆئور، دئە ئەتهنۆلۆگن سوساننە سجهرöتەر ئوند دەر رەلگئۆنسپäداگۆگە مۆئوهاناد کهۆرجهدە، ئونتەرستüتزتەن دئە ئنتئاتڤە.[54]
ئنانسپروجهناهمە ئەئنەس پرڤاتکرەدتس
ئم دەزەمبەر 2019 ووردە بەکاننت، داسس ئاتەش، کرتکەرن دەر پرۆستتوتئۆن، ڤۆم بەترەئبەر دەس ئارتەمس، دەم گرößتەن بەرلنەر بۆردەلل،[55] ئەئنەن پرڤاتکرەدت ئن حöهە ڤۆن 45.000 ئەئورۆ ئەرهالتەن هاتتە. سئە کاننتە دەن بۆردەللبەترەئبەر ڤۆن رەجهەرجهەن زور ستوئاتئۆن ڤۆن پرۆستتوئئەرتەن[56] ئوند هاتتە سجه زوڤۆر پۆستڤ üبەر دئەسەس بۆردەلل گەäئوßئەرت. ئاتەش ئەرکلäرتە، „سئە هابە کەئنە ئونزولäسسگەن ڤۆرتەئلە ئن ئانسپروجه گەنۆممەن“،[57] بەزەئجهنەتە دئە کرەدتناهمە ئاللەردنگس ئالس „گرößتەن فەهلەر“ ئهرەس لەبەنس، فüر دەن سئە سجه سەهر سجهäمە.[56]
„موسلمسجهە ئانتموسلمە“
ئن ئەئنەم بوجهبەئتراگ ورفت دئە پسیجهۆلۆگن برگت رۆممەلسپاجهەر، ئەمەرتئەرتە پرۆفەسسۆرن ئان دەر ئالجە-سالۆمۆن-حۆجهسجهولە بەرلن، سەیران ئاتەش ڤۆر، سجه بەئم تهەما کندەرەرزئەهونگ ئن تüرکسجهەن فاملئەن ئن ئەئنەم „ئەکلاتانتەن ودەرسپروجه زو دەن ئەمپرسجهەن فۆرسجهونگەن“ زو بەفندەن. زودەم وüردە ئاتەش’ ئائوسساگە، سئە هابە ئالس موسلما ئن دەئوتسجهلاند ئائوفگروند ئهرەر دەئوتسجهەن سپراجهکۆمپەتەنز نئە دسکرمنئەرونگ ئەرفاهرەن، ئوند دئە مت دئەسەر ئەرفاهرونگ ڤەربوندەنە فۆکوسسئەرونگ ئائوف داس سپراجهپرۆبلەم „ڤۆن دەر مەهرهەئتسگەسەللسجهافت گەرنە ئائوفگەگرففەن، دەنن دامت کانن سئە دەن ڤەرäندەرونگسدروجک ئان دئە مندەرهەئتەن ئابگەبەن ئوند سجه سەلبست ڤۆن دەن ڤۆروüرفەن دەر ڤەرسäئومنسسە ئن دەر ئنتەگراتئۆنسپۆلتک ئوند دەس ئانتموسلمسجهەن راسسسموس فرەئسپرەجهەن.“ مت ئاتەش’ ئن دەر مولتکولت-ئررتوم گەترۆففەنەن ئائوسساگە، „ئجه وüنسجهتە مر، داسس تاتسäجهلجه ئاللە مەنسجهەن، دئە دەر ئانسجهت سند، داسس سئە ئن ئەئنەم ئاندەرەن لاند لەبەن وۆللەن، دەئوتسجهلاند ڤەرلاسسەن وüردەن“، وەردەن لائوت رۆممەلسپاجهەر رەسسەنتمەنتس گەگەنüبەر فرەمدەن „نجهت نور ئونتەرستüتزت، سۆندەرن گەرادەزو ئەئنگەفۆردەرت“.[58]
پوبلکاتئۆنەن
وەرکە
- 1983: مجهائەل کوهلمانن، ئالون مەیەر (حرسگ.): وۆ گەهöرەن ور هن؟ ئن: لاموڤ تاسجهەنبوجه باند 25، بۆرنهەئم-مەرتەن، ئسبن 3-921521-73-4 (ڤەرöففەنتلجهت مت ئەئنەر فرەئوندن ئونتەر دەن پسەئودۆنیمەن „ئایشە“ ئوند „دەڤرم“، 8. ئائوفلاگە 1994).
- 2003: گرۆßئە رەئسە ئنس فەئوئەر. دئە گەسجهجهتە ئەئنەر دەئوتسجهەن تüرکن. رۆوۆهلت، بەرلن، ئسبن 3-87134-452-4، رەزەنسئۆن:[59]
- 2004: رەلگئۆنسفرەئهەئت نجهت ئائوف کۆستەن ڤۆن فرائوئەن ئوند مäدجهەن – دورجهسەتزونگ دەر گروندرەجهتە ئائوف گلەئجهبەرەجهتگونگ ئوند سەلبستبەستممونگ. ئەئنگانگسستاتەمەنت زوم فۆروم „گەسەتز ئوند رەلگئۆن“ ئائوف دەم „فەمنستسجهەن ژورستننەنتاگ“ فژت ئام 8. مائ 2004 ئن فرانکفورت ئام مائن. ئن: ڤەرەئن فرائوئەن سترەئتەن فüر ئهر رەجهت (حرسگ.): سترەئت – فەمنستسجهە رەجهتسزەئتسجهرفت، ڤۆل. 22، نۆ. 3، س. 99–103. شابلۆن:ئسسن
- 2005: ئندڤدوئالتäت. ئجه سەئن ئۆدەر ئجه هابەن؟ ئن: مجهائەل ئالبەرتس (حرسگ.): فلەنسبورگەر حەفتە. باند 87، مت ئەئنەم بەئتراگ ڤۆن سەیران ئاتەش. فلەنسبورگەر حەفتە ڤەرلاگ، فلەنسبورگ، ئسبن 978-3-935679-22-0.
- 2007: دەر مولتکولت-ئررتوم. وئە ور ئن دەئوتسجهلاند بەسسەر زوساممەنلەبەن کöننەن. ئوللستەئن، بەرلن، ئسبن 978-3-550-08694-6، رەزەنسئۆن:.[60]
- 2007: جۆ-ئائوتۆرن دەس درەهبوجهس زور تاتۆرت-فۆلگە „فاملئەنائوفستەللونگ“.[61]
- 2008: بەئ ترەننونگ: تۆد. ئن: رۆبەرتسۆن-ڤۆن ترۆتها، جارۆلنە ی. (حرسگ.): تۆد ئوند ستەربەن ئن دەر گەگەنوارتسگەسەللسجهافت. ئەئنە ئنتەردسزپلنäرە ئائوسەئناندەرسەتزونگ (= کولتوروسسەنسجهافت ئنتەردسزپلنäر / ئنتەردسجپلناری ستودئەس ئۆن جولتورە ئاند سۆجئەتی، باند 3)، بادەن-بادەن 2008، ئسبن 978-3-8329-3171-1.
- 2009: دەر ئسلام برائوجهت ئەئنە سەخوئەللە رەڤۆلوتئۆن. ئەئنە سترەئتسجهرفت. ئوللستەئن، بەرلن، ئسبن 978-3-550-08758-5.
- 2013: واهلهەئمات – واروم ئجه دەئوتسجهلاند لئەبەن مöجهتە. ئوللستەئن، بەرلن، ئسبن 978-3-550-08020-3، ئائوسزüگە بەئ گۆئۆگلە بüجهەر.
- 2017: سەلام، فرائو ئمامن. ئوللستەئن، بەرلن، ئسبن 978-3-550-08155-2.
فلم
گüنەر یاسەمن بالجı هات فüر ئەئنەن دۆکومەنتارفلم سەیران ئاتەش ئەئنەئنهالب ژاهرە بەئم ئائوفبائو دەر لبەرالەن ئبن-روسهد-گۆئەتهە-مۆسجهەئە بەگلەئتەت.[62] دەر فلم دئە گرۆßئە رەئسە – سەیران ئاتەش ئوند دەر وەگ زو ئەئنەم رەفۆرمئەرتەن ئسلام ووردە ئم حەربست 2019 ئم زدف گەسەندەت.[63]
ئائوسزەئجهنونگەن
- 2004: بەرلنەر فرائوئەنپرەئس دەر بەرلنەر سەناتسڤەروالتونگ فüر ورتسجهافت، ئاربەئت ئوند فرائوئەن[64]
- 2005: زڤلجۆئوراگەپرەئس دەس جسد بەرلن
- 2005: فرائو دەس ژاهرەس – ئەهرونگ دەس دەئوتسجهەن ستائاتسبüرگەرننەن-ڤەرباندەس ئە. ڤ.[65]
- 2005: نۆمنئەرونگ زوم فرئەدەنسنۆبەلپرەئس ئننەرهالب دەس پرۆژەکتس 1000 فرائوئەن فüر دەن فرئەدەنسنۆبەلپرەئس 2005[66]
- 2006: رائنبۆو ئاوارد
- 2006: ئۆسسپ-ک.-فلەجهتهەئم-پرەئس دەس حومانستسجهەن ڤەرباندس دەئوتسجهلاندس (حڤد)[67]
- 2006: مارگهەرتا-ڤۆن-برەنتانۆ-پرەئس دەر فرەئئەن ئونڤەرستäت بەرلن[68]
- 2007: ئائوسزەئجهنونگ زور „نئەدەرسäجهسسجهەن لöون 2007“ دورجه دەن ئاسف لاندەسڤەرباند نئەدەرساجهسەن[69]
- 2007: بوندەسڤەردئەنستکرەئوز ئام باندە
- 2007: مەنسجهەنرەجهتسپرەئس دەر ئنگرد زو سۆلمس-ستفتونگ
- 2008: ڤەردئەنستۆردەن دەس لاندەس بەرلن
- 2008: ژۆهانن-پهلپپ-پالم-پرەئس فüر مەئنونگس- ئوند پرەسسەفرەئهەئت
- 2008: ئارنۆلد-فرەیموته-پرەئس دەر ئارنۆلد-فرەیموته-گەسەللسجهافت
- 2012: رەسپەکتپرەئس دەس بüندنسسەس گەگەن حۆمۆپهۆبئە[70]
- 2014: ئەهرەنپرەئس دەر ژۆهاننا-لۆئەوەنهەرز-ستفتونگ[71]
- 2014: بوندەسڤەردئەنستکرەئوز 1. کلاسسە
- 2018: مارئۆن دöنهۆفف پرەئس
- 2019: „داس ئونەرسجهرۆجکەنە وۆرت“
- 2019: ئممانوئەل-کانت-پرەئس دەر „بüرگەرنتئاتڤە ئائوفبروجه 2016“ سجهوەتزنگەن
- 2019: مەنسجهرەجهتسپرەئس دەر ئونڤەرستäت ئۆسلۆ[72]
- 2019: ئورانئا-مەدائللە
- 2022: رەئنهۆلد-مائئەر-مەدائللە
- 2023: تهەئۆدۆر-حائەجکەر-پرەئس دەر ستادت ئەسسلنگەن ئام نەجکار[73]
پرەسسە
- 2005: „مولتکولت ئست ڤەرانتوۆرتونگسلۆس“. ئنتەرڤئەو مت ژان فەددەرسەن ئن دەر تاگەسزەئتونگ، 28. فەبروئار 2005
- 2007: شابلۆن:لتەراتور
- 2009: داس کۆپفتوجه ئست زور واففە گەوۆردەن. ئن: ئەمما، 1. سەپتەمبەر 2009
- 2011: „سەخ ئست ڤۆرلäئوفەر دەس پارادئەسەس.“ ئنتەرڤئەو مت ستەفان بەئگ ئن دەر وئەنەر زەئتونگ، 10. ژون 2011
- 2015: „ناجه دەم ئاتتەنتات داجهتە ئجه: ژەتزت ئەرست رەجهت!“ ئنتەرڤئەو مت ئەڤەلین فنگەر ئم زەئت ماگازن، نر. 8/2015
- 2016: سەیران ئاتەس: حاسسمائلس ڤۆن دەئوتسجه-تüرکەن. ئن: ئەمما، 22. ژول 2016
- 2021: سەیران ئاتەس üبەر „سەخ، رەڤۆلوتئۆن & ئسلام“ – „مەئنە ئەلتەرن هاتتەن ئانگست، داسس ئجه ئەئنە حورە وەردە“، ئنتەرڤئەو، ججەرۆ، 2. مائ 2021
فلمە، رەپۆرتاگەن
متگلئەدسجهافتەن
- 1998–1999: بüندنس 90/دئە گرüنەن
- 2004–2007: سپد
- کوراتۆرئوم حڤد، لاندەسڤەرباند بەرلن-براندەنبورگ[74]
- ئنستتوت فüر وەلتانسجهائوئونگسرەجهت (ئفو)[75]
وەبلنکس
- شابلۆن:دنب-پۆرتال
- ئنتەرنەتپرäسەنز سەیران ئاتەس'
- شابلۆن:ئمدب
ئەئنزەلناجهوەئسە
- ↑ سەیران (ئائوسسپراجهە ئائوف کوردسجه). فۆرڤۆ: ئالل تهە وۆردس ئن تهە وۆرلد.
ئاتەش (ئائوسسپراجهە ئائوف تüرکسجه). فۆرڤۆ: ئالل تهە وۆردس ئن تهە وۆرلد. - ↑ https://www.migrationsrecht.net/nachrichten-auslaenderrecht-politik-gesetzgebung/anwaltszulassung-seyran-ates.html
- ↑ شابلۆن:لتەراتور
- ↑ شابلۆن:وەبارجهڤ، دەئوتسجهلاندرادئۆ کولتور، 19. ئۆکتۆبەر 2009
جاتهرن کاهلوەئت: „لوست ئائوف مەهر“. ئن: ژەتزت.دە. 14. ئۆکتۆبەر 2009. - ↑ Üبەر سەیران، وەبستە ڤۆن سەیران ئاتەش، ئابگەروفەن ئام 1. ژول 2026
- ↑ شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- ↑ شابلۆن:لتەراتور
- ↑ شابلۆن:مونزنگەر
- ↑ دویگو Öزکان: سەیران ئاتەش: „ئەئن مەنسجهەنرەجهت، نجهت زو گلائوبەن.“. ئن: دئە پرەسسە. 11. ژون 2011، ئنتەرڤئەو.
- ↑ ڤگل. ساباتنا ژامەس: „سجهارئا ئن دەئوتسجهلاند – وەنن دئە گەسەتزە دەس ئسلام داس رەجهت برەجهەن“ (کنائور-ڤەرلاگ; پۆس. 317 دەر کندلە-ئائوسگابە)
- ↑ والترائود سجهواب: تüرکەئ: سەیران ئاتەش گرۆßئە رەئسە. ئن: ئەمما، ژانوئار/فەبروئار 2005، رەزەنسئۆن ڤۆن گرۆßئە رەئسە ئنس فەئوئەر.
- ↑ 12،0 12،1 ئالەخاندرا رگۆس: „دئە تیراننەئ دەر لئەبە“، گرەئەنپەئاجە ماگازن، 2003، نر. 6.
- ↑ شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- ↑ جهرستئان ئەسجه: دئە بەرلنەر رەجهتسانوäلتن سەیران ئاتەش üبەر دەن کۆپفتوجهسترەئت ئوند دەن فرەئئەن وللەن دەر فرائو. داس ئست ڤەرزوەئفلونگ. ئن: بەرلنەر زەئتونگ. 6. ئاپرل 2004.
- ↑ ئاننا رەئمانن: „دەر مولتکولت-ئررتوم“: پلäدۆیەر فüر ئەئنەن موسلمسجهەن لوتهەر. ئن: سپئەگەل ئۆنلنە. 30. ئۆکتۆبەر 2007.
- ↑ سیلکە حەئون: „ئن دەر تüرکەئ لەبەن تüرکسجهە فرائوئەن فرەئئەر ئالس ئن بەرلن.“. ئن: دئە وەلت. 17. مäرز 2004.
- ↑ „ور مüسسەن داس ئونرەجهتسبەووسستسەئن وەجکەن.“. ئن: دەئوتسجهلاندرادئۆ. 6. فەبروئار 2009، سەیران ئاتەش ئم گەسپرäجه مت ژۆئاجهم سجهۆلل.
- ↑ ماف: ماهنواجهە فüر حاتن سüرüجü. ئن: دەئوتسجهەر پارتäتسجهەر وۆهلفاهرتسڤەرباند، لاندەسڤەرباند بەرلن، 19. فەبروئار 2005.
- ↑ دپا: ڤەردئەنستکرەئوز: بوندەسپرäسدەنت ئەهرت سەیران ئاتەش. ئن: دئە وەلت. 16. ژون 2007.
- ↑ شابلۆن:وەبارجهڤ ئن: بەرلن.دە، 1. ئۆکتۆبەر 2008.
- ↑ کوراتۆرئوم دەس حڤد بەرلن-براندەنبورگ
- ↑ سەیران ئاتەش ئائوف دەر وەبستە دەس گۆئەتهە-ئنستتوتس.
- ↑ ئاننا رەئمانن: تüرکەن ئوند ئەهەسجهەئدونگەن: ‚ئجه وەردە ئەس در زەئگەن‘. ئن: سپئەگەل ئۆنلنە. 9. ژون 2006.
- ↑ ئانوäلتن سەیران ئاتەس: „ئجه وۆللتە نجهت ئەندەن وئە حرس ئال“. ئن: دەر سپئەگەل. 6. سەپتەمبەر 2006.
- ↑ ئاندرەئا دەرنباجه، سوزان گüلفرات: ناجه دەم رüجکزوگ ڤۆن سەیران ئاتەش. دئە رەئاکتئۆنەن: „وجهتگ فüر دئە ئنتەگراتئۆن موسلمسجهەر فرائوئەن.“. ئن: تاگەسسپئەگەل. 5. سەپتەمبەر 2006.
- ↑ „داس دارف نجهت واهر بلەئبەن.“ ڤۆن: دەئوتسجهەر ژورستننەنبوند ئە. ڤ. (دژب)، 5. سەپتەمبەر 2006.
- ↑ ئاننا رەئمانن: „ئجه وۆللتە نجهت ئەندەن وئە حرس ئال.“. ئن: سپئەگەل ئۆنلنە. 6. سەپتەمبەر 2006.
- ↑ رەگنا کöهلەر ئوند حانس ح. نببرگ: ژوستز: پۆلتکەر ئوند ئانوäلتە وۆللەن سەیران ئاتەش هەلفەن. ئن: دئە وەلت. 5. سەپتەمبەر 2006.
- ↑ ئولرکە پلەونئا: سەیران ئاتەش: ئانگست ڤۆر „ستäندگەر بەدرۆهونگ“. ئن: فۆجوس. 8. سەپتەمبەر 2006.
- ↑ دپا: فرائوئەنرەجهتلەرن ئاتەش ئاربەئتەت وئەدەر ئالس ئانوäلتن. ئن: تاگەسسپئەگەل. 6. سەپتەمبەر 2007.
- ↑ سەیران ئاتەش: ئادە، دو مەئن لئەب حەئماتلاند. واروم ئجه مەئنەن تüرکسجهەن پاسس ئابگەبە ئوند نور دەن دەئوتسجهەن بەهالتە. ئن: دئە زەئت، نر. 5، 19. فەبروئار 2012.
- ↑ ئسلامکرتک ئەنتسجهەئدەت ئەئوجه فüر دئەسەس لاند!، ڤۆن کارەن کرüگەر، فاز 24. مäرز 2013.
- ↑ رەجهتسانوäلتن ئوند ئمامن کرتسئەرت داس فرائوئەنبلد ئم ئسلام، نەئوئە وەستفäلسجهە زەئتونگ، 23. نۆڤ. 2016.
- ↑ پۆلزەئسجهوتز فüر گرüندەرن دەر لبەرالەن مۆسجهەئە ڤەرستäرکت، دئە زەئت، 5. مäرز 2018.
- ↑ پۆدئومسدسکوسسئۆن ئنتەگراتئۆن ئوند ئسلام، یۆئوتوبە، ئابگەروفەن ئام 8. ئائوگوست 2018.
- ↑ ئەڤەلین فنگەر: "بەلەئدگت سند نور فوندامەنتالستەن"، زەئت ئۆنلنە، 20. سەپتەمبەر 2012.
- ↑ سەیران ئاتەش زور دۆپپەلتەن ستائاتسانگەهöرگکەئت: „زوەئ پäسسە سند نجهت ئونبەدنگت ئەئن پرڤلەگ.“. ئن: لەگال تربونە ئۆنلنە. 18. مäرز 2013، ئنتەرڤئەو.
- ↑ شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- ↑ شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- ↑ شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- ↑ شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- ↑ ڤۆرتراگسابەند مت حج ستراجهە & سەیران ئاتەس: "دەر پۆلتسجهە ئسلام ئوند سەئنە گەفاهرەن فüر ئەئورۆپا."، فپÖ تڤ، لڤە üبەرتراگەن ئام 13. نۆڤەمبەر 2018.
- ↑ لنکە ستەهەن کۆپف: سەیران ئاتەس تراف حج ستراجهە فپÖ 13. نۆڤەمبەر 2018.
- ↑ دەر پۆلتسجهە ئسلام ئوند سەئنە گەفاهرەن فüر ئەئورۆپا فپÖ 14. نۆڤەمبەر 2018.
- ↑ 45،0 45،1 رەلگئۆن ئست پرڤات، ئسلام ئست پۆلتسجه، ڤۆن پەپە ئەگگەر ئوند ڤەرا دەلەژا-حۆتکۆ، دەر فرەئتاگ ئائوسگابە 49/2018
- ↑ پرەسسەمتتەئلونگ ئبن روسهد-گۆئەتهە مۆسجهەئە زو ئهرەر مۆرگگەن تەئلناهمە ئان دەر فرەئهەئتلجهەن ئاکادەمئە ئن Öستەررەئجه ئەرکلäرت سەیران ئاتەش:
- ↑ ڤۆرتراگ بەئ دەر فرەئهەئتلجهەن ئاکادەمئە، سەیران ئاتەش، 13. نۆڤەمبەر 2018، وئەن
- ↑ کۆلومنە سجهلاگلۆجه: وئە مان نجهت مت رەجهتەن رەدەت، کۆلومنە ڤۆن حلال سەزگن، تاز 21. نۆڤەمبەر 2018.
- ↑ واس پاسسئەرت، وەنن ئسلامکرتک زور ئدەنتتäتسفراگە ورد؟ ئن سجهلەجهتەر گەسەللسجهافت، ڤۆن حانناه وەتتگ، ژونگلە وۆرلد 7. دەزەمبەر 2018.
- ↑ دەباتتە: لنکە ئوند ئسلامکرتک دئە موسلمە ڤۆر دەم کۆران رەتتەن ڤۆن فەلخ رئەدەل، ژونگلە وۆرلد 7. دەزەمبەر 2018.
- ↑ سەیران ئاتەش ئم گەسپرäجه üبەر دەئوتسجهە ئسلامڤەربäندە، ئنتەگراتئۆن ئوند دئە لنکە» ئجه بن زوتئەفست ئەنتتäئوسجهت ڤۆن دەن لنکەن ئوند لنکسلبەرالەن«، ئنتەرڤئەو ڤۆن تلل سجهمدت، ژونگلە وۆرلد 24. ژانوئار 2019.
- ↑ شابلۆن:لتەراتور
- ↑ شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- ↑ شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- ↑ رۆنەن ستەئنکە: پرۆستتوتئۆن: ڤەردäجهتگە لئەبە. ئن: سüددەئوتسجهە زەئتونگ، 20. دەزەمبەر 2019، ئابگەروفەن ئام 12. ژانوئار 2025 (بەزاهلسجهرانکە).
- ↑ 56،0 56،1 ئەڤەلین فنگەر: "ئجه سجهäمە مجه ئن گروند ئوند بۆدەن". ئن: دئە زەئت، 27. دەزەمبەر 20219، ئابگەروفەن ئام 12. ژانوئار 2025 (بەزاهلسجهرانکە).
- ↑ سەیران ئاتەس سترەئتەت ئنتەرەسسەنسکۆنفلکت ئاب، ووو.تاگەسسپئەگەل.دە، 20. دەزەمبەر 2019، ئابگەروفەن ئام 12. ژانوئار 2025.
- ↑ شابلۆن:لتەراتور
- ↑ ئەلکە نجۆلن: رەزەنسئۆن ڤۆن «گرۆßئە رەئسە ئنس فەئوئەر»: „سئە سپرەجهەن ئابەر گوت دەئوتسجه!“، سüددەئوتسجهە زەئتونگ، 19. مائ 2003.
- ↑ ئاننا رەئمانن: پلäدۆیەر فüر ئەئنەن موسلمسجهەن لوتهەر. ئن: سپئەگەل ئۆنلنە. 30. ئۆکتۆبەر 2007، رەزەنسئۆن زو دەر مولتکولت-ئررتوم.
- ↑ 721. تاتۆرت-فۆلگە «فاملئەنائوفستەللونگ»، ئائوفگەروفەن ئام 12. ئاپرل 2014.
- ↑ زدف-دۆکو üبەر سەیران ئاتەش: ئەئن نەئوئەس حائوس فüر ئاللاهس کندەر
- ↑ https://web.archive.org/web/20191017134348/https://www.zdf.de/filme/das-kleine-fernsehspiel/die-grosse-reise-----seyran-ate-und-der-weg-zu-einem-reformierten-islam-100.html دئە گرۆßئە رەئسە–سەیران ئاتەش ئوند دەر وەگ زوم رەفۆرمئەرتەن ئسلام
- ↑ سەنات ڤۆن بەرلن: شابلۆن:وەبارجهڤ، 13. فەبروئار 2004 (پدف-داتەئ; 67 کب)
- ↑ دەئوتسجهەر ستائاتسبüرگەرننەن-ڤەرباند ئە. ڤ.: شابلۆن:وەبارجهڤ 5. نۆڤەمبەر 2005.
- ↑ 1000 فرئەدەنسفرائوئەن وەلتوەئت. سەیران ئاتەس(سج!)، ئابگەروفەن ئام: 13. ئاپرل 2018، (دەئوتسجهە دگتالفاسسونگ ڤۆن 1000 پەئاجەوۆمەن ئاجرۆسس تهە گلۆبە، سەرئە: کۆنتراست بۆئۆک، ڤەرلاگ سجالۆ، زüرجه 2005).
- ↑ سەیران ئاتەش ئن بەرلن گەئەهرت. ئن: دپا / تاز، 23. ئۆکتۆبەر 2006.
- ↑ حەئنرجه وەفنگ: „ئسلامسموس. دەر فالل ئاتەش“. ئن: فاز، 10. ژانوئار 2007.
- ↑ شابلۆن:وەبارجهڤ ئن: ئاسف نئەدەرساجهسەن، 1. مäرز 2007.
- ↑ سائارا وەندسجه: رەسپەکتپرەئس 2012. ئاتەش ڤەرترتت کاردنال وۆئەلک. ئن: دەر تاگەسسپئەگەل. 5. دەزەمبەر 2012.
- ↑ مارکوس گەرهۆلد: سەیران ئاتەش سجهرەجکت ڤۆر تابوس نجهت زورüجک. ئن: رهەئن-زەئتونگ. 13. مäرز 2014.
- ↑ شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- ↑ پرەسسەمتتەئلونگ دەر ستادت ئەسسلنگەن: سەیران ئاتەس ئەرهäلت دەن تهەئۆدۆر-حائەجکەر-پرەئس، ئابگەروفەن ئام 27. سەپتەمبەر 2022.
- ↑ حومانستسجهەر ڤەرباند دەئوتسجهلاند، لاندەسڤەرباند بەرلن-براندەنبورگ: داس کوراتۆرئوم، ڤەرöففەنتلجهت ئام 30. سەپتەمبەر 2016، ئاکتوئالسئەرت ئام 16. مäرز 2017، زولەتزت ئابگەروفەن ئام 6. ئائوگوست 2018.
- ↑ شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
شابلۆن:سۆرتئەرونگ:ئاتەس، سەیران
ئەڤ گۆتار ب زمانێن دن / دئەسەر ئارتکەل ئن ئاندەرەن سپراجهەن
- العربية
- ئارز
- ئازəربایجانجا
- با
- بن
- جا
- ئەنگلسه
- فارسی
- فرانچائس
- Հայերեն
- ئد
- ژا
- کورمانجی
- نل
- Русский
- تüرکچە
- تت
- ئوک
- ئور
- ئوز
دئەسەر ئارتکەل باسئەرت (گانز ئۆدەر تەئلوەئسە) ئائوف دەم ئارتکەل „سەیران ئاتەش“ ئائوس دەر فرەئئەن ئەنزیکلۆپäدئە وکپەدئا ئوند ستەهت ئونتەر دەر لزەنز جج بی-سا 4.0. ئن دەر وکپەدئا ئست ئەئنە لستە دەر ئائوتۆرەن ڤەرفüگبار.
- رەجهتسانوالت (دەئوتسجهلاند)
- مەنسجهەنرەجهتساکتڤست (دەئوتسجهلاند)
- فرائوئەنرەجهتلەر (دەئوتسجهلاند)
- ئسلامکرتکەر
- پەرسۆن دەس ئسلام (بەرلن)
- لتەراتور (21. ژاهرهوندەرت)
- لتەراتور (دەئوتسجه)
- ئائوتۆبئۆگرافئە
- پۆلتسجهە لتەراتور
- ترäگەر دەس بوندەسڤەردئەنستکرەئوزەس 1. کلاسسە
- ترäگەر دەس ڤەردئەنستۆردەنس دەس لاندەس بەرلن
- ترäگەر دەس مارئۆن-دöنهۆفف-پرەئسەس
- ترäگەر دەر رەئنهۆلد-مائئەر-مەدائللە
- ئائوتۆر
- متگلئەد ئم پەن بەرلن
- بüندنس-90/دئە-گرüنەن-متگلئەد
- سپد-متگلئەد
- کوردە
- تüرکسجهەر ئەمگرانت ئن دەئوتسجهلاند
- دەئوتسجهەر
- گەبۆرەن 1963
- فرائو
- تüرکە
- کوردسجهەر ئەمگرانت
- پەرسۆنەن