کاموران بەدرخان
کâموران ئال بەدرخان، ئائوجه کاموران ئائال بەدر-کهان (کوردسجه: کامران ئالی بەدرخان، شابلۆن:ترس; * 21. ئائوگوست 1895 ئن ئستانبول، ئۆسمانسجهەس رەئجه; † 6. دەزەمبەر 1978 ئن پارس، فرانکرەئجه)، وار ئەئن کوردسجهەر پۆلتکەر، ژورست ئوند سجهرفتستەللەر.
فاملئە
ئەر ئەنتستاممت دەر فاملئە دەر بەدرخانس، دئە فüر ژاهرهوندەرتە ئالس ئائوتۆنۆمە ڤاساللەن دەر ئۆسمانەن داس فüرستەنتوم ڤۆن بۆتان مت دەر حائوپتستادت جزرە رەگئەرتەن. سەئن گرۆßڤاتەر بەدرخان بەگ هاتتە سجه ئەندە دەس 19. ژاهرهوندەرتس گەگەن دئە ئۆسمانەن ئائوفگەلەهنت ئوند ووردە ناجه سەئنەر نئەدەرلاگە سامت فاملئە ناجه ئستانبول دەپۆرتئەرت. کامورانس ڤاتەر ئەمن ئال بەدرخان وار پۆلتسجه ئن دەر کوردسجهەن بەوەگونگ ئاکتڤ ئوند وار گرüندەر دەر کüردستان تەئال جەمیەت، ئن دەم کاموران ئائوجه متگلئەد وار. سەئن برودەر جەلادەت ئال بەدرخان وار ئائوجه پۆلتسجه ئاکتڤ ئوند دەر سجهöپفەر دەس لاتەئنسجهەن کورماندسجه-ئالپهابەتس.
کاموران وار سەئت 1954 مت دەر پۆلنسجهەن پرنزەسسن ناتهالئە د’ئۆسسۆڤەتزکی، دئە 1975 ڤەرستارب، ڤەرهەئراتەت. داس پائار هاتتە کەئنە کندەر.
وەردەگانگ
کاموران بەسوجهتە داس فرانزöسسجهە گالاتاسارای-گیمناسئوم ئن ئستانبول. زوسجهەن 1905 ئوند 1908 موسستە سەئنە فاملئە وەگەن ئەئنەس مۆردەس ئان دەم ئستانبولەر پرäفەکتەن دئە ستادت ڤەرلاسسەن ئوند لەبتە ئن ئسپارتا ئوند بەئروت. سپäتەر ستودئەرتە ئەر ئان دەر دارüلفüنون ئن ئستانبول رەجهتسوسسەنسجهافتەن ئوند ئاربەئتەتە ئالس ژورست. 1918 ووردە ئەر وئە ئاندەرە ئائوس سەئنەر فاملئە متگلئەد دەر کüردستان تەئال جەمیەت. ناجه دەم ڤەرلۆرەنەن ئەرستەن وەلتکرئەگ بەگانن ئونتەر موستافا کەمال ئەئنە بەوەگونگ گەگەن بەساتزەر ئوند سولتان. کاموران وار ئەئن گەگنەر دئەسەر بەوەگونگ ئوند سۆللتە ئائوف بەفەهل دەر رەگئەرونگ ئن ئستانبول ئوند دەر برتەن دەن گەپلانتەن کۆنگرەسس ڤۆن موستافا کەمال 1919 ئن سڤاس سابۆتئەرەن ئوند موستافا کەمال ڤەرهافتەن. ئەر ماجهتە سجه مت مەهرەرەن مäننەرن، دارونتەر سەئن برودەر، دەر گۆئوڤەرنەئور ڤۆن حارپوت ئوند دەر برتسجهە ئۆففزئەر ئەدوارد و. ج. نۆئەل، ئائوف دەن وەگ، دۆجه داس ڤۆرهابەن سجهەئتەرتە.
کاموران وار ئەئن گەگنەر دەس کەمالسموس ئوند ئالس 1923 دئە رەپوبلک تüرکەئ ئائوسگەروفەن ووردە، هاتتە ئەر سجهۆن داس لاند رجهتونگ دەئوتسجهلاند ڤەرلاسسەن. ئەر لەبتە مت سەئنەن ڤەرواندتەن ئن مüنجهەن ئوند پرۆمۆڤئەرتە دانن ئن لەئپزگ. ئاب 1927 هئەلت ئەر سجه ئن سیرئەن ئائوف، ترات دەر ئۆرگانساتئۆن خۆیبوون بەئ ئوند هالف سەئنەم برودەر بەئ دەر حەرائوسگابە دەر کوردسجهەن زەئتونگ حاوار (دت.: حلفەروف). زوسجهەن 1943 ئوند 1946 گاب کاموران ئن بەئروت داس کوردسجه- ئوند فرانزöسسجهسپراجهگە ماگازن رۆژا نوو (دت.: نەئوئەر تاگ) هەرائوس. دئە فۆلگەندەن ژاهرە لەبتە ئەر ئن دەئوتسجهلاند ئوند فرانکرەئجه. ئن دەن درەئßئگەر ژاهرەن هئەلت ئەر سجه ئن بەرلن ئائوف ئوند لەرنتە دەن ئرانستەن کارل حادانک کەننەن. 1948 ووردە ئەر زوم لەهرمتگلئەد دەس ئنستتوت ناتئۆنال دەس لانگوئەس ئەت جڤلساتئۆنس ئۆرئەنتالەس ئن پارس.
ئاب دەم ژاهرە 1960 ووردە ئەر زوم ئەئورۆپäئسجهەن سپرەجهەر دەر ئراکسجهەن کوردەن، دئە ڤۆن موستافا بارزان ئانگەفüهرت ووردەن. ئەر ستەللتە وجهتگە کۆنتاکتە زوسجهەن دەن کوردەن ئوند ئسرائەل هەر. ئسرائەل ساه دئە کوردەن ئالس گەئەئگنەتەس متتەل، دەن ئراک ملتäرسجه زو سجهوäجهەن ئوند دئە ئراکسجهە ئارمەئە ئم نۆردراک زو بندەن. 1970 ئەمەرتئەرتە کاموران.
کاموران ستارب 1978. ئەر ووردە پۆستوم زوم متگرüندەر دەس کوردسجهەن ئنستتوتەس ئن پارس ئەرناننت.
وەرکە (ئائوسواهل)
- دلێ قورێن من. ژ گیانێ باڤێ من – کوردسجهە گەدجهتسانتۆلۆگئە، 1923 داماسکوس
- سجهنەئە دەس لجهتەس – گەدجهتباند، 1935 بەرلن
- مەمۆراندوم سور لا ستوئاتئۆن دەس کوردەس، 1948 پارس
- لە کوردە سانس پەئنە – لەهربوجه، 1953 پارس
- لانگوئە کوردە، 2 بäندە، 1953 پارس
قوئەللە
- حاکان Öزۆğلو: کوردسه نۆتابلەس ئاند تهە ئۆتتۆمان ستاتە: ئەڤۆلڤنگ ئدەنتتئەس، جۆمپەتنگ لۆیالتئەس، ئاند سهفتنگ بۆئوندارئەس. سونی پرەسس، 2004. ئسبن 0-7914-5993-4.
- تەخت ڤۆن برگت ئاممانن üبەر کاموران بەدرکهان
لتەراتور
- مالمیسانژ: جıزرا بۆتانلı بەدرهانلەر ڤە بەدرهان ئائلەس دەرنەğئ'نن توتاناکلارı، ڤەرلاگ ئاڤەستا
وەبلنکس
- فۆتۆ ڤۆن کاموران بەدرخان
- پارستە بر کüرت پرەنس کاموران بەدرهان، ئارتکەل ڤۆن سۆنەر یالچıن ئائوس دەر حüرریەت ڤۆم 25. ئۆکتۆبەر 2009
ئەڤ گۆتار ب زمانێن دن / دئەسەر ئارتکەل ئن ئاندەرەن سپراجهەن
دئەسەر ئارتکەل باسئەرت (گانز ئۆدەر تەئلوەئسە) ئائوف دەم ئارتکەل „کاموران بەدرخان“ ئائوس دەر فرەئئەن ئەنزیکلۆپäدئە وکپەدئا ئوند ستەهت ئونتەر دەر لزەنز جج بی-سا 4.0. ئن دەر وکپەدئا ئست ئەئنە لستە دەر ئائوتۆرەن ڤەرفüگبار.