باسسەتک
شابلۆن:ئنفۆبۆخ ئۆرت ئم ئراک باسسەتک (شابلۆن:ئارس; شابلۆن:کوس) ئست ئەئن کلەئنەس دۆرف ئم ئراک گەلەگەن ئم گۆئوڤەرنەمەنت دۆهوک دەر ئائوتۆنۆمەن رەگئۆن کوردستان. داس دۆرف ئست فüر مەهرەرە ئارجهäئۆلۆگسجهە فوندە بەکاننت. باسسەتک لئەگت ئان دەر Üبەرلاندستراßئە ڤۆن زاخۆ ناجه دۆهوک ئن دەر سەلەڤان-ئەبەنە ئوند ئەتوا ئائوف متتلەرەر سترەجکە زوسجهەن بەئدەن ستäدتەن.
ئارجهäئۆلۆگئە
ئارجهäئۆلۆگسجهە فوندە زەئگەن، داسس دئە ستäتتە سەئت دەر فرüهەن برۆنزەزەئت بەسئەدەلت وار.
1975 ووردە ئن دەر نäهە ڤۆن باسسەتک ئەئن فراگمەنت ئەئنەر فگور ڤۆن نارام-سن ڤۆن ئاککاد، بەکاننت ئالس باسسەتک-ستاتوئە، ئەنتدەجکت. دئە ستاتوئە ووردە وäهرەند دەس ئراککرئەگس ئائوس دەم ناتئۆنالموسەئوم ئن باگداد گەستۆهلەن، ئابەر سپäتەر ڤۆن ئوس-سۆلداتەن گەبۆرگەن.[1]
2013 ووردە بەئ گەلäندەفۆرسجهونگەن ئم راهمەن دەس تüبنگەر سۆندەرفۆرسجهونگسبەرەئجهس „رەسسۆئورجەنکولتورەن“ (سفب 1070) ئەئنە سئەدلونگ بەئ باسسەتک ئەنتدەجکت. سەئت 2016 وەردەن هئەر ڤۆم تەئام دەس ئنستتوتس فüر دئە کولتورەن دەس ئالتەن ئۆرئەنتس (ئئانەس) دەر ئونڤەرستäت تüبنگەن ئونتەر پەتەر پفäلزنەر ئوند حاسان قاسم ڤۆن دەر ئانتکەندرەکتئۆن ئن دۆهوک ئائوسگرابونگەن دورجهگەفüهرت.[2][3][1][4] سئە لەگتەن ئەئنە گرۆßئە ستادت ئائوس دەر برۆنزەزەئت فرەئ، دئە وۆهل 3000 ڤ. جهر. گەگرüندەت وۆردەن وار ئوند فüر مەهر ئالس 1200 ژاهرە لانگ فلۆرئەرتە.[1] ئاب جرجا 2700 ڤ. جهر. هاتتە دئە ستادت ئەئنە مائوئەر، دئە دەن ئۆبەرەن تەئل دەر ستادت ڤۆر ئەئندرنگلنگەن سجهüتزتە.[1] دئە ستادت هاتتە ئەئن ئائوسگەدەهنتەس ستراßئەننەتز، مەهرەرە وۆهنڤئەرتەل ئوند ئەئن پالاستارتگەس گەبäئودە. ئەئن زەئتگەنöسسسجهەر فرئەدهۆف بەفاند سجه ئائوßئەرهالب دەر ستادت. دئە ستادت وار دورجه ئەئنە ستراßئە ئائوس دەم ژاهر جرجا 1800 ڤ. جهر. مت ئاندەرەن رەگئۆنەن مەسۆپۆتامئەنس ئوند ئاناتۆلئەنس ڤەربوندەن. دئە ئارجهäئۆلۆگەن ئەنتدەجکتەن ئائوجه سئەدلونگسسجهجهتەن ئائوس دەم ئاککادسجهەن رەئجه. دئە فوندە ووردەن ڤۆن دەر ئونڤەرستäت تüبنگەن ئام 3. نۆڤەمبەر 2016 بەکاننت گەگەبەن.[5]
ئم سۆممەر 2017 ئەنتدەجکتەن ئارجهäئۆلۆگەن ئائوس تüبنگەن ئام ئۆستهانگ (بەرەئجه ج) ئەئنە مەنگە ڤۆن 3.200 ژاهرە ئالتەن کەئلسجهرفتتافەلن، دئە ئن مەهرەرەن کەرامککرüگەن ڤەرستەجکت وارەن. دئەسە تافەلن ئەنتهüللەن دەن ستاندۆرت دەر ئالتەن ڤەرلۆرەنەن کöنگسستادت ماردامان. دئە تافەلن ستاممەن ئائوس ج. 1250 ڤ. جهر.، ئالس داس گەبئەت تەئل دەس متتەلاسسیرسجهەن رەئجهەس وار.[6] ئم سەلبەن رائوم دەس گۆئوڤەرنەئورسگەبäئودەس ووردە ئەئنە رەئهە ڤۆن فایەنجە-ئۆبژەکتەن گەفوندەن، دارونتەر سجهالەن، ئۆرنامەنتە ئوند تۆکەن. ئۆففەنبار ووردە ئن دەم رائوم فایەنجە سۆوۆهل هەرگەستەللت ئالس ئائوجه گەلاگەرت.[7]
دئە ئائوسگرابونگ ووردە 2018 ئوند 2019 فۆرتگەسەتزت.[8]
دئە گەسامتە ستادت وار ئەتوا 50 حەکتار گرۆß ئوند لäسست سجه ئن ئەئنە ئۆبەرە ئوند ئەئنە ئونتەرە ستادت ئەئنتەئلەن. دئە فرüهەستەن سئەدلونگسسجهجهتەن لاسسەن سجه بس ئان دەن بەگنن دەس 3. ژاهرتائوسەندس ڤ. جهر. زورüجک داتئەرەن، ئالسۆ ئن دئە فرüهە ننڤە ڤ-پەرئۆدە.
موقابلە
ئائوسگرابونگەن ئن موقابلە، فüنف کلۆمەتەر سüدöستلجه ڤۆن باسسەتک، هابەن ئەئنەن متتەلاسسیرسجهەن لäندلجهەن گەبäئودەکۆمپلەخ فرەئگەلەگت.[9][10] ئائوفگروند دەر گەرنگەن دستانز زوسجهەن بەئدەن فوندۆرتەن ئست داڤۆن ئائوسزوگەهەن، داسس باسسەتک ئم 3. ئوند 2. ژاهرتائوسەند ڤ. جهر. ئالس ستäدتسجهەر بەزوگسپونکت فüر موقابلە فونگئەرتە.[11]
ئەئنزەلناجهوەئسە
- ↑ 1،0 1،1 1،2 1،3 شابلۆن:جتە وەب
- ↑ پەتەر پفäلزنەر ئاند حاسان ئا قاسم، تهە فرست ئاند سەجۆند سەئاسۆنس ئۆف تهە گەرمان-کوردسه ئەخجاڤاتئۆنس ئات باسسەتک ئن 2015 ئاند 2016، زەئتسجهرفت فüر ئۆرئەنت-ئارجهäئۆلۆگئە، ڤۆل. 10، س. 10–43، 2017
- ↑ پەتەر پفäلزنەر ئەت ئال.، ئوربان دەڤەلۆپمەنتس ئن نۆرتهەئاستەرن مەسۆپۆتامئا فرۆم تهە ننەڤتە ڤ تۆ تهە نەئۆ-ئاسسیرئان پەرئۆدس: ئەخجاڤاتئۆنس ئات باسسەتک، زەئتسجهرفت فüر ئۆرئەنت-ئارجهäئۆلۆگئە، ڤۆل. 11، س. 42–87، 2018
- ↑ شابلۆن:جتە وەب
- ↑ شابلۆن:جتە وەب
- ↑ شابلۆن:جتە وەب
- ↑ پولژز، ئڤانا. "فائئەنجە فۆر تهە ئەمپرە: ئا ستودی ئۆف ستانداردزەد پرۆدوجتئۆن ئن تهە مددلە ئاسسیرئان ستاتە" زەئتسجهرفت فüر ئاسسیرئۆلۆگئە ئوند ڤۆردەراسئاتسجهە ئارجهäئۆلۆگئە، ڤۆل. 111، نۆ. 1، 2021، س. 100–122
- ↑ پفäلزنەر، پ./ح. ئا. قاسم (2020): فرۆم ئاککادئان ماردابان تۆ مددلە-ئاسسیرئان مارداما. ئەخجاڤاتئۆنس ئات باسسەتک ئن 2018 ئاند 2019، زۆرا 13، س. 12–89
- ↑ پولژز، ئ./ح. ئا. قاسم (2018): ئەخپلۆرنگ تهە مددلە ئاسسیرئان جۆئونتریسدە ئن تهە مددلە تگرس رەگئۆن. تهە 2017 سەئاسۆن ئۆف ئەخجاڤاتئۆنس ئات موقابلە ئئئ، زۆرا 11، 88–109
- ↑ پولژز، ئ./ح. ئا. قاسم (2020): تهە مددلە ئاسسیرئان رورال جۆمپلەخ ئۆف موقابلە، زۆرا 13، س. 90–126
- ↑ https://www.vorderasien.uni-freiburg.de/forschung%20Freiburg%20VAA/geografische-lage-muqables
ئەڤ گۆتار ب زمانێن دن / دئەسەر ئارتکەل ئن ئاندەرەن سپراجهەن
دئەسەر ئارتکەل باسئەرت (گانز ئۆدەر تەئلوەئسە) ئائوف دەم ئارتکەل „باسسەتک“ ئائوس دەر فرەئئەن ئەنزیکلۆپäدئە وکپەدئا ئوند ستەهت ئونتەر دەر لزەنز جج بی-سا 4.0. ئن دەر وکپەدئا ئست ئەئنە لستە دەر ئائوتۆرەن ڤەرفüگبار.