چەتن گüنگöر (پارتەئفونکتئۆنäر)
چەتن گüنگöر (* 26. سەپتەمبەر 1957 ئن تونجەل; † 2. نۆڤەمبەر 1985 ئن ستۆجکهۆلم) وار ئەئن تüرکسجهەر پکک-فونکتئۆنäر. گüنگöر گەهöرتە زو دەن گرüندەرن دەر پکک ئوند وار متگلئەد دەس زەنترالکۆمتەئەس دەر پارتەئ. ئەر ووردە ئائوف ئانوەئسونگ ڤۆن ئابدوللاه Öجالان ئن ستۆجکهۆلم ئەرسجهۆسسەن. سەئن دەجکنامە لائوتەتە سەمر.
پرڤاتەس
گüنگöر ستاممتە ئائوس تونجەل. ئەر ووجهس ئن ئەئنەر فاملئە مت نەئون کندەر ئائوف ئوند هاتتە درەئ سجهوەستەرن ئوند فüنف برüدەر. ناجه ئانگابە تانەر ئاکچامس، دەر ئهن پەرسöنلجه کاننتە، وار گüنگöر ئارمەنسجهەر حەرکونفت.[1]
پکک
گüنگöر بەسوجهتە ئن تونجەل دئە لەهرەرسجهولە، براجه دئە ئائوسبلدونگ ئاب ئوند سجهلۆسس سجه ئەندە دەر 1970ەر ژاهرە دەر ئاربەئتەرپارتەئ کوردستانس (پکک) ئان. ئائوف دەم گرüندونگسکۆنگرەسس ووردە گüنگöر ئن داس زەنترالکۆمتەئە گەوäهلت. ناجه دەم ملتäرپوتسجه ئن دەر تüرکەئ 1980 وار گüنگöر ئم ئائوسبلدونگسلاگەر دەر پکک ئن دەر بەکائا-ئەبەنە. ئم ژاهر 1981 ووردە گüنگöر ناجه دەئوتسجهلاند ئەنتساندت، ئوم دئە ئاربەئت دەر پکک دۆرت ئائوفزوبائوئەن.
کۆنفلکتە ئن دەر پکک
ئم ئائوگوست دەس ژاهرەس 1982 کام ئەر زور تەئلناهمە ئام 2. کۆنگرەسس دەر پکک ناجه سیرئەن، وۆ سەئنە ئدەئەن زور رەفۆرم دەر ئائوتۆرتäرەن ستروکتور ئوند زور فۆرم دەس کامپفەس ئائوف وەنگ گەگەنلئەبە دەر دەلەگئەرتەن ئوند ئائوف ئابلەهنونگ ئوند فەئندسجهافت دورجه Öجالان ستئەßئەن.[2] گüنگöر کەهرتە ناجه دەئوتسجهلاند زورüجک ئوند ڤەرفۆلگتە وەئتەرهن داس زئەل، دئە پکک زو رەفۆرمئەرەن. ئەر کنüپفتە کۆنتاکتە زو ئاندەرەن گروپپئەرونگەن. ئابدوللاه Öجالان بەتراجهتەتە گüنگöر زونەهمەند ئالس پرۆبلەم ئوند سجهرäنکتە سەئنە بەفوگنسسە ئەئن. ئسۆلئەرت ئەربات گüنگöر سجه زەئت، ئوم سەئنە رۆللە زو üبەردەنکەن. 1983 کام ئەس زو ئەئنەم ترەففەن زوسجهەن گüنگöر ئوند پکک-ئاکتڤستەن ئن کöلن. دئە پکک-ئاکتڤستەن بەسجهولدگتەن ئهن، کۆنتاکتە زو دەم Üبەرلäئوفەر شاهن دöنمەز زو ئونتەرهالتەن ئوند سەتزتەن ئهن ئن دەر وۆهنونگ فەست. گüنگöر گەلانگ دئە فلوجهت، ئانسجهلئەßئەند تائوجهتە ئەر ئونتەر. ئەر سجهرئەب ئۆففەنە برئەفە، داسس ئەر وەئتەر فüر دئە رەڤۆلوتئۆن ئاربەئتەن وەردە ئوند وارنتە دئە پکک داڤۆر، ئهن داران زو هندەرن. دئە پکک ئنتەرپرەتئەرتە دئەس ئالس حەرائوسفۆردەرونگ ئوند ئەرکلäرتە ئهن ئم مائ 1984 ئم پارتەئئۆرگان سەرخوەبوون زوم ڤەررäتەر.[3] گüنگöر سجهاففتە ئەس مت حلفە ڤۆن فرەئوندەن ئن حامبورگ ئائوس دەر تüرکسجهەن لنکەن، ئائوßئەرهالب دەر رەئجهوەئتە دەر پکک زو بلەئبەن. ئەر ڤەرفاسستە کرتسجهە تەختە زور پکک. دئە زەئت زتئەرتە دارائوس دئە فۆلگەندە جهاراکتەرسئەرونگ دەر پکک دورجه گüنگöر: شابلۆن:زتات
ئەرمۆردونگ
ئەندە 1984 ئۆدەر ئانفانگ 1985 ئەرسوجهتە گüنگöر ئن سجهوەدەن ئوم ئاسیل. بەئ ئەئنەم ڤۆن گüنگöرس ئەرستەن öففەنتلجهەن ئائوفترتتەن بەئ ئەئنەم کوردسجهەن کۆنزەرت ئن ستۆجکهۆلم ووردە گüنگöر ڤۆن هنتەن مت ڤئەر کوگەلن دورجه ئەئنەن پکک-ئاکتڤستەن ئەرسجهۆسسەن.[4] دئە پکک-ڤەرترەتونگ ئن ئەئورۆپا ئەرکلäرتە، داسس دەر „ڤەررäتەر دەر گەرەجهتگکەئت زوگەفüهرت“ وۆردەن سەئ.[5] ئابدوللاه Öجالان سۆللتە سپäتەر ئن ئەئنەم ئنتەرڤئەو مت مەهمەت ئال براند، داس دئەسەر ئن سەئنەر فەرنسەهسەندونگ „32. گüن“ 1992 فüهرتە، دئە فراگە، ئۆب ئەر دەن بەفەهل گەگەبەن هابە، گüنگöر زو تöتەن، فۆلگەندەرماßئەن بەئانتوۆرتەن: „Üبەرالل، وۆ مان ئهن ساه، سۆللتە ئەر ئەرسجهۆسسەن وەردەن.“[6] گüنگöر ووردە ئن سەئنەر حەئمات بەئەردگت. دەر مöردەر ووردە ئن سجهوەدەن ئام تاگ ڤۆر دەم مۆرد ئان ئۆلۆف پالمە زو لەبەنسلانگەر حافت ڤەرورتەئلت.
دئە پکک تöتەتە وەئتەرە ئاکتڤستەن، دئە مت گüنگöر زوساممەنگەئاربەئتەت هاتتەن ئۆدەر دئە فüر ئهن ئەئنگەترەتەن وارەن. دازو گەهöرتەن سائمە ئاشکıن (دەجکنامە دەلال)، سوپه کاراکوش (دەجکنامە شۆرەش)، زüلفü گöک (ئن رüسسەلسهەئم)، ئەنڤەر ئاتا (ئن ئوپپسالا) ئوند مورات بایراکلı (ئن وەستبەرلن).[7] زوەئ دئەسەر مۆردە ئوند ئەئن وەئتەرەر مۆردڤەرسوجه ووردەن ئم دüسسەلدۆرفەر پرۆزەسس گەگەن دئە پکک ڤەرهاندەلت.[8]
ئابدوللاه Öجالان ودمەتە چەتن گüنگöر ئن سەئنەم 1993 ئەرسجهئەنەنەن بوجه پکک'یە دایاتıلان تاسفیەجلک ڤە تاسفیەجلğئن تاسفیەس (ئەتوا: دئە ڤەرسوجهە، دئە پکک زو لقوئدئەرەن ئوند دئە لقوئدئەرونگ دئەسەر ڤەرسوجهە) ئاب سەئتە 35 ئەئن گانزەس کاپتەل. دارن بەزەئجهنەت Öجالان گüنگöر (سەمر) ئالس ڤەررäتەر، دەر ڤەرسوجهت هابە، دئە پارتەئ ڤۆن ئننەن ئائوسزوهöهلەن ئوند زور کاپتولاتئۆن زو بەوەگەن.[9] سەمر هابە مت دەن ڤەررäتەرن شاهن [دöنمەز] ئوند [کەسرە] یıلدıرıم گەمەئنسامە ساجهە گەماجهت.[10]
لتەراتور
- ئالزا مارجوس: بلۆئۆد ئاند بەلئەف – تهە پکک ئاند تهە کوردسه فگهت فۆر ئندەپەندەنجە.، نەو یۆرک ئونڤەرستی پرەسس، نەو یۆرک/لۆندۆن 2007
ئەئنزەلناجهوەئسە
- ↑ ئاکچام ئم گەسپرäجه مت دەر ناجهرجهتەناگەنتور جهان ئام 1. ئاپرل 2012.
- ↑ ئالزا مارجوس: بلۆئۆد ئاند بەلئەف – تهە پکک ئاند تهە کوردسه فگهت فۆر ئندەپەندەنجە. نەو یۆرک ئونڤەرستی پرەسس، نەو یۆرک/لۆندۆن 2007، سەئتە 89
- ↑ سەرخوەبوون سۆندەرائوسگابە 5، مائ 1984
- ↑ دئە زەئت „مۆرد ئم لاند دەس فرئەدەنس“ ڤۆم 7. مäرز 1986
- ↑ زتئەرت ناجه ئالزا مارجوس: بلۆئۆد ئاند بەلئەف – تهە پکک ئاند تهە کوردسه فگهت فۆر ئندەپەندەنجە. نەو یۆرک ئونڤەرستی پرەسس، نەو یۆرک/لۆندۆن 2007، سەئتە 93.
- ↑ مەهمەت ئال براند: ئاپۆ ڤە پکک. ئستانبول 1992، سەئتە 163.
- ↑ ئالزا مارجوس: بلۆئۆد ئاند بەلئەف – تهە پکک ئاند تهە کوردسه فگهت فۆر ئندەپەندەنجە. نەو یۆرک ئونڤەرستی پرەسس، نەو یۆرک/لۆندۆن 2007، سەئتە 95.
- ↑ تاگەسزەئتونگ تاز ڤۆم 21. ئۆکتۆبەر 1989.
- ↑ ئابدوللاه Öجالان: پکک'یە دایاتıلان تاسفیەجلک ڤە تاسفیەجلğئن تاسفیەس. ئاگر-ڤەرلاگ کöلن، 1993، سەئتە 53.
- ↑ ئابدوللاه Öجالان: پکک'یە دایاتıلان تاسفیەجلک ڤە تاسفیەجلğئن تاسفیەس. ئاگر-ڤەرلاگ کöلن، 1993، سەئتە 58.
شابلۆن:سۆرتئەرونگ:گونگۆر، جەتن
دئەسەر ئارتکەل باسئەرت (گانز ئۆدەر تەئلوەئسە) ئائوف دەم ئارتکەل „چەتن گüنگöر (پارتەئفونکتئۆنäر)“ ئائوس دەر فرەئئەن ئەنزیکلۆپäدئە وکپەدئا ئوند ستەهت ئونتەر دەر لزەنز جج بی-سا 4.0. ئن دەر وکپەدئا ئست ئەئنە لستە دەر ئائوتۆرەن ڤەرفüگبار.