بۆ ناوەڕۆک بازبدە

سüلەیمان نازف

لە KurdiPedia

سüلەیمان نازف سüلەیمان نازف (شابلۆن:ئۆتاس; * 1870 ئن دیارباکıر; † 4. ژانوئار 1927 ئن ئستانبول) وار ئەئن ئۆسمانسجه-تüرکسجهەر دجهتەر، ژۆئورنالست ئوند ستائاتسبەئامتەر.

لەبەن

نازف ووردە ئالس سۆهن دەس دجهتەرس ئوند گەسجهجهتسوسسەنسجهافتلەرس سائت پاسجها گەبۆرەن. مت سەئنەم بلدونگسوەگ ئن ماراش بەگانن ئەر سەهر فرüه، سپäتەر ووردە ئەر ئن دیارباکıر ئەئنگەسجهولت: ئاب 1879 ئەرهئەلت ئەر ئن ماراش پرڤاتونتەررجهت ڤۆن سەئنەم ڤاتەر ئوند فرانزöسسجهونتەررجهت ڤۆن ئەئنەم ئارمەنسجهەن پرئەستەر. ناجه دەم تۆد سەئنەس ڤاتەرس 1892 ئاربەئتەتە سüلەیمان نازف ئالس ستائاتسانگەستەللتەر ئم ڤلâیەت دیارباکıر. 1896 ووردە ئەر بەفöردەرت ئوند ئاربەئتەتە ئن مۆسسول. مت دەم ئومزوگ ناجه ئستانبول بەگانن ئەر ئارتکەل گەگەن دەن ئابسۆلوتستسجهەن سولتان ئابدüلهامد ئئ. زو سجهرەئبەن، وۆبەئ ئەر سجه مت دەن ئدەئەن ئوند زئەلەن دەر ژونگۆسمانەن ئانفرەئوندەتە. وەگەن ستائاتلجهەم دروجک فلۆه ئەر فüر ئاجهت مۆناتە ناجه پارس، وۆ ئەر ئارتکەل فüر ڤەرسجهئەدەنە زەئتونگەن سجهرئەب.

ناجه سەئنەر رüجککەهر ووردە سüلەیمان نازف زوانگسڤەرسەتزت ئوند ئاربەئتەتە زوسجهەن 1897 ئوند 1908 ئالس سەکرەتäر ئم ڤلâیەت حüداڤەندگâر (بورسا). حئەر تروگ نازف زوم لتەرارسجهەن ماگازن سەرڤەت-ئ فüنوون („رەئجهتوم دەس وسسەنس“) بەئ، بس ئەس ڤۆن دەر ئۆسمانسجهەن رەگئەرونگ 1901 زەنسئەرت ووردە.[1] 1908 زۆگ ئەر وئەدەر ناجه ئستانبول، ترات دەم کۆمتەئە فüر ئەئنهەئت ئوند فۆرتسجهرتت بەئ ئوند ئاربەئتەتە ئالس ژۆئورنالست. ئەر گرüندەتە زوساممەن مت دەم ژۆئورنالستەن ئەبüززیا تەڤفک دئە زەئتونگ تاسڤر-ئ ئەفکار. دئەسە زەئتونگ موسستە ئاللەردنگس بالد وئەدەر سجهلئەßئەن. ناجه دەر ماجهتابگابە ئابدüلهامدس ئئ. ئم ژاهرە 1908 ووردە سüلەیمان نازف گۆئوڤەرنەئور دەر ئۆسمانسجهەن پرۆڤنزەن باسرا (1909)، کاستامۆنو (1910)، تراپەزونت (1911)، مۆسسول (1913) ئوند سجهلئەßلجه باگداد (1914).

ئالس گۆئوڤەرنەئور ڤۆن باگداد

وäهرەند دەس ڤöلکەرمۆردس ئان دەن ئارمەنئەرن سپئەلتە سüلەیمان نازف ئالس گۆئوڤەرنەئور ڤۆن باگداد ئەئنە وجهتگە رۆللە بەئ دەر ڤەرهندەرونگ ڤۆن مۆردەن ئن سەئنەر پرۆڤنز. سۆ فنگ نازف ئەئنەن دەپۆرتاتئۆنس-کۆنڤۆئ مت 260 ئارمەنسجهەن فرائوئەن ئوند کندەرن ئاب، وەلجهە ئن دەن تۆد گەساندت وەردەن سۆللتەن. نازف ڤەرلانگتە، داسس دەر کۆنڤۆئ ئن ئەئنە سجهەرەرە زۆنە ناجه مۆسسول گەلەئتەت وەردەن سۆللتە، دۆجه سەئن ڤۆرسجهلاگ ووردە ئابگەلەهنت ئوند دئە ئانگەهöرگەن دەس کۆنڤۆئس ووردەن سجهلئەßلجه ئەرمۆردەت.[2] وäهرەند سەئنەر زەئت ئالس گۆئوڤەرنەئور ڤۆن باگداد بەسوجهتە ئەر دیارباکıر، وۆ ئەر ئەئنەن شابلۆن:". نازف کرتسئەرتە مەهمەد رەشد، دەن گۆئوڤەرنەئور ڤۆن دیارباکıر، دەر ئالس „سجهلäجهتەر ڤۆن دیارباکıر“ بەکاننت وار.[3] نازف، دەر ئائوسساگتە، داسس رەشد شابلۆن:"، سجهرئەب üبەر ئەئن ڤۆن رەشدس گەبلدەتەس کۆمتەئە مت دەم زئەل دەس فندەنس ئەئنەر „لöسونگ دەر ئارمەنئەرفراگە“;[4] نازف ئەرموتگتە ئائوجه ئاندەرە گۆئوڤەرنەئورە دازو، سجه دەم دەپۆرتاتئۆنسبەفەهل زو ودەرسەتزەن. ئن ئەئنەم برئەف ئان سەئنەن برودەر فâئک Âل بەی (ئۆزانسۆی)، دەم گۆئوڤەرنەئور ڤۆن کüتاهیا، سجهرئەب نازف: شابلۆن:"[5]

ئن ئەئنەم سجهرەئبەن ئان دەن ئننەنمنستەر کۆنستاتئەرتە نازف، دئە کاتاسترۆپهالەن دەپۆرتاتئۆنەن ئوند مۆردە ئن دیارباکıر سەئئەن رەشدس وەرک. ئەر ئاللەئن سەئ ڤەرانتوۆرتلجه. ئەر تöتەتە دئە کایماکامە، ئوم ئاللە ئاندەرەن ئۆپپۆستئۆنەللەن مۆسلەمسجهەن مäننەر ئوند فرائوئەن ئابزوسجهرەجکەن ئوند پرäسەنتئەرتە دئە لەئجهەن دەر کایماکامە ئن دەر Öففەنتلجهکەئت.[6] ئالس دەر ئننەنمنستەر تالâت پاسجها، سەلبست فüهرەند بەتەئلگت ئام ڤöلکەرمۆرد، رەشد وەگەن دئەبستاهلس ڤەرورتەئلتە، کرتسئەرتە نازف، ئەئنەن مöردەر نور ئالس دئەب زو ڤەرفۆلگەن.

ناجه دەم کرئەگ

ئام 23. نۆڤەمبەر 1918 ووردە نازفس ئارتکەل ئونتەر دەم تتەل کارا بر گüن („ئەئن سجهوارزەر تاگ“) ئن دەر زەئتونگ حادسات ڤەرöففەنتلجهت، ئوم دئە فرانزöسسجهەن بەساتزونگسکرäفتە ئستانبولس زو ڤەرورتەئلەن. دەر ئارتکەل براجهتە دەن کۆمماندانتەن دەر فرانزöسسجهەن ئەئنهەئتەن دازو، نازف دورجه ئەئن ئەرسجهئەßئونگسکۆمماندۆ هنرجهتەن زو لاسسەن، دەر بەفەهل ووردە ئاللەردنگس زورüجکگەنۆممەن. وەئل نازف بەئ ئەئنەم ترەففەن زو ئەهرەن ڤۆن پئەررە لۆت ئام 23. ژانوئار 1920 ئەئنە رەدە هئەلت، ووردە ئەر دورجه داس برتسجهە ملتäر ئنس ئەخل ناجه مالتا گەزوونگەن. ناجه دەم تüرکسجهەن بەفرەئئونگسکرئەگ کەهرتە ئەر وئەدەر زورüجک.

نازف، ئەئن کرتکەر دەر ئمپەرئالستسجهەن مäجهتە، ئەرنتەتە دەرەن فەئندسجهافت، ئالس ئەر سەئنەن ساترسجهەن ئارتکەل حازرەت-ئ İسا'یا ئاچıک مەکتوپ („ئۆففەنەر برئەف ئان ژەسوس“) سجهرئەب، ئن دەم ئەر ژەسوس جهرستوس ئالل ژەنە ڤەربرەجهەن بەسجهرئەب، دئە ڤۆن دەسسەن ئانهäنگەرن ئن سەئنەم نامەن بەگانگەن ووردەن. زوەئ وۆجهەن سپäتەر ڤەرöففەنتلجهتە ئەر „دئە ئانتوۆرت ڤۆن ژەسوس“، ئن دەم ئەر ئائوس دەر سجهت ڤۆن ژەسوس دئە ڤۆروüرفە ودەرلەگتە ئوند ئانتوۆرتەتە، داسس نجهت ئەر فüر دئە ڤەربرەجهەن دەر جهرستەن ڤەرانتوۆرتلجه سەئ. دئە بەئدەن برئەفە ئەررەگتەن ئائوفسەهەن ئونتەر دەن جهرستەن ئن دەر تüرکەئ ئوند وەستەئورۆپا، ئوند نازف سۆللتە ڤۆر گەرجهت گەستەللت وەردەن، وۆزو ئەس نجهت کام، دا نازف سجه ئەنتسجهولدگتە. ئەر بلئەب ئابەر وەئتەرهن کرتسجه گەگەنüبەر دەر „کرەئوزفاهرەرمەنتالتäت“ دەر ئمپەرئالستەن، وەلجهە ئانگەبلجه ئهرە ماجهت ئائوف دەن بۆدەن دەر تüرکەئ ئائوسدەهنەن وۆللتەن.[7] بüستە ئم گاز کöشکü ڤۆن دیاربەکر

ئەر ستارب ئام 4. ژانوئار 1927 ئان لونگەنەنتزüندونگ ئوند ووردە ئام مäرتیرەرفرئەدهۆف ئەدرنەکاپı بەگرابەن.

وەرکە

  • باتاریا ئلە ئاتەش (1917)
  • فراک-ı ئراک (1918)
  • چال چۆبان چال (1921)
  • تارهن یıلان حکایەس (1922)
  • ناسıروددن شاه ڤە بابلەر (1923)
  • مالتا گەجەلەر (1924)
  • چالıنمıش Üلکە (1924)
  • حازرەت-ئ İسا'یا ئاچıک مەکتوپ (1924)
  • İک دۆست (1925)
  • İمانا تاساللوت-شاپکا مەسەلەس (1925)
  • فوزول (1926)
  • لüبنان کاسرıنıن ساهبەس (1926) (لا جهâتەلائنە دو لبان، 1924 ڤۆن پئەررە بەنۆئت)، Üبەرسەتزونگ

لتەراتور

ئەئنزەلناجهوەئسە

  1. شابلۆن:جتە ژۆئورنال
  2. داڤد گائونت: ماسساجرەس، رەسستانجە، پرۆتەجتۆرس. س. 306.
  3. شابلۆن:لتەراتور
  4. ژۆئۆست ژۆنگەردەن ئوند ژەللە ڤەرهەئژ: سۆجئال رەلاتئۆنس ئن ئۆتتۆمان دیاربەکر، 1870–1915. لەئدەن 2012، س. 279
  5. شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
  6. داڤد گائونت: ماسساجرەس، رەسستانجە، پرۆتەجتۆرس. س. 177.
  7. شابلۆن:جتە ژۆئورنال

شابلۆن:نۆرمداتەن

شابلۆن:سۆرتئەرونگ:نازف، سولەیمان

شابلۆن:پەرسۆنەنداتەن

ئەڤ گۆتار ب زمانێن دن / دئەسەر ئارتکەل ئن ئاندەرەن سپراجهەن


دئەسەر ئارتکەل باسئەرت (گانز ئۆدەر تەئلوەئسە) ئائوف دەم ئارتکەل „سüلەیمان نازف“ ئائوس دەر فرەئئەن ئەنزیکلۆپäدئە وکپەدئا ئوند ستەهت ئونتەر دەر لزەنز جج بی-سا 4.0. ئن دەر وکپەدئا ئست ئەئنە لستە دەر ئائوتۆرەن ڤەرفüگبار.