ژنوار ئۆدەر دسجهنوار ئست ئەئن فرائوئەندۆرف، داس ئن دەر سەلبستڤەروالتونگ ڤۆن نۆرد- ئوند ئۆستسیرئەن، ئاللگەمەئن بەکاننت ئالس دئە رەگئۆن رۆژاڤا ئن دەر نäهە دەر ستادت سەرە کانیە، ئام 25. نۆڤەمبەر 2018 گەگرüندەت ووردە. ژنوار ئەنتستاند ئالس سەلبستڤەروالتەتەر ئۆرت، ئوم فرائوئەن ئائوفزونەهمەن، دئە دئە گەوالت دورجه دەن ئسس üبەرلەبت هاتتەن ئوند ڤۆر دئەسەم فلئەهەن موسستەن. دئە فەمنستسجهە ئوند ئائوتۆنۆمە فرائوئەنکۆممونە، دئە سجه öکۆلۆگسجه ڤەروالتەت، نممت فرائوئەن ئاللەر ئەتهنئەن ئوند رەلگئۆنەن ئائوف.

دەر نامە سەتزت سجه ئائوس دەن وöرتەرن ژن (فرائو) ئوند وار (حەئماتلاند) زوساممەن. ئائوس دەم کوردسجهەن üبەرسەتزت بەدەئوتەت ژنوار لاند دەر فرائوئەن ئوند ئست ڤۆن دەر ژنەئۆلۆگئە ئنسپرئەرت، دەر „وسسەنسجهافت دەر فرائوئەن“، دئە لائوت دەم کوردسجهەن ئانفüهرەر ئابدوللاه Öجالان، دەسسەن ئدەئۆلۆگئە دئە ئن رۆژاڤا دۆمنئەرەندە پارتەئ پید ناهەستەهت، ئەئنە ڤۆم پاترئارجهات فرەئئە گەسەللسجهافت ڤۆرسئەهت.

گەسجهجهتە

سەلبستڤەروالتونگ ڤۆن کوردننەن ئوند کوردەن

ئالس ئن کۆبانێ 2012 ئم ڤەرلائوف دەس سیرسجهەن بüرگەرکرئەگەس دئە رەڤۆلوتئۆن ئائوسگەروفەن وۆردەن وار، کام ئەس زور گرüندونگ دەر دەمۆکراتسجهەن فöدەراتئۆن ڤۆن نۆردسیرئەن ئم ژاهر 2012. سئە باسئەرت ئائوف سäکولارسموس، دەمۆکراتئە ئوند گلەئجهستەللونگ دەر گەسجهلەجهتەر. مت دەر گرüندونگ دەر فرائوئەنکۆممونە ژنوار ئەنتستاند ئەئن سەلبستڤەروالتەتەر ئۆرت، ئن دەر ئەبەنسۆ سەلبستڤەروالتەتەن رەگئۆن، ئن دەر فرائوئەن، دئە دەن ئسس üبەرلەبتەن ئوند ڤۆر دەن رەپرەسسڤەن گەسجهلەجهتەرترادتئۆنەن ئن دەر رەگئۆن گەفلۆهەن سند، ئن سجهەرهەئت لەبەن کöننەن.[1]

ناجهدەم دەر ئس ئاب 2015 زوئەرست ئن کۆبانێ (سجهلاجهت ئوم کۆبانێ) ئوند 2017 ئن ئار-راققا ماßگەبلجه دورجه دئە کوردسجهە ڤۆلکسڤەرتەئدگونگسەئنهەئت یپگ ئوند دئە فرائوئەنەئنهەئت یپژ بەسئەگت وۆردەن وار، بەگاننەن کوردننەن ئوند کوردەن سجه سەلبست زو ڤەروالتەن. دئەسەس گەبئەت مت دەم کوردسجهەن نامەن رۆژاڤا – واس فüر وەستکوردستان ستەهت – ئست ئابگەگرەنزت زو دەن کوردسجهەن گەبئەتەن ئن دەر تüرکەئ، دەم ئران ئوند ئراک. ئاب 2018 هەئßت داس گەبئەت ئائوتۆنۆمە سەلبستڤەروالتونگ ئن نۆرد- ئوند ئۆستسیرئەن ئوند بەستزت ئەئنەن مولتئەتهنسجهەن ئانسپروجه.[2]

ژنوار ئست ئائوس دەر دەمۆکراتسجهەن ئدەئۆلۆگئە ئەنتستاندەن، دئە سەئت دەم ئائوسبروجه دەس بüرگەرکرئەگس ئم ژاهر 2011 دئە گرüندونگ ڤۆن رۆژاڤا ڤۆرانگەترئەبەن هات. داس گەبئەت هات سجه وەئتگەهەند ئەنتوجکەلت، ئۆبوۆهل ئەس ئائوف ئاللەن سەئتەن فەئندە گبت: ئسس، دئە تروپپەن دەس سیرسجهەن پرäسدەنتەن باسهار ئال-ئاسساد ئوند دئە تüرکەئ، دئە دئە کوردسجهەن یپگ-کäمپفەر گلەئجهبەدەئوتەند مت دەر پکک سەهەن ئوند سۆ ئالس تەررۆرستسجهە ئۆرگانساتئۆن بەتراجهتەن. دئە سۆگەناننتە فرائوئەنرەڤۆلوتئۆن ئست ئەئن وجهتگەر تەئل دەر پهلۆسۆپهئە ڤۆن رۆژاڤا.[3]

کوردسجهەر فەمنسموس ئوند بەدرۆهونگەن

داس کەرنپرنزپ دەس کوردسجهەن فەمنسموس بەستەهت دارن، نەئو زو üبەردەنکەن، وئە ئەئنە گەسەللسجهافت ئائوسسەهەن کانن، ئنوئەوەئت فرائوئەن ئونابهäنگگ سەئن کöننەن ئوند وئە وجهتگ دئە گەسەللسجهافتسپۆلتسجهە فرەئهەئت ئست، بەڤۆر ئەئن گەرەجهتەرەر ستاندارد فüر فرائوئەن ئەررەئجهت ورد.

ئەئن ئانگرفف ئائوس دەر تüرکەئ ئام 9. ئۆکتۆبەر 2020 زوانگ دئە فرائوئەن، ژنوار ناجه تاگەلانگەم ئارتللەرئەبەسجهوسس ئوند بۆمباردئەرونگەن زو ڤەرلاسسەن. سپäتەر کەهرتەن دئە فرائوئەن ئن داس زەرستöرتە دۆرف زورüجک ئوند ڤەرسپراجهەن، ئەس وئەدەر ئائوفزوبائوئەن: „لاسست ئونس گەگەنسەئتگ گەگەن دئە ئانگرففە دەس تüرکسجهەن ستائاتەس ئوند ئاللە ئاندەرەن فۆرمەن پاترئارجهالسجهەر گەوالت ئوند ئونتەردرüجکونگ ڤەرتەئدگەن.“ زئەل ئست ئەس، ئان دەن فەمنستسجهەن پرنزپئەن فەستزوهالتەن ئوند دەر ئۆپپۆستئۆن ستاندزوهالتەن، دئە دارائوف ئابزئەلت، زڤلستەن زوم سجهوەئگەن زو برنگەن ئوند سئە ئهرەر مەنسجهەنرەجهتە زو بەرائوبەن.[4]

دەر نامە دەس فرائوئەندۆرفەس سەتزت سجه ئائوس دەن وöرتەرن ژن، واس فرائو بەدەئوتەت، ئوند وار، داس مت حەئماتلاند üبەرسەتزت ورد، زوساممەن.[5]

ئائوفبائو ئوند ئۆرگانساتئۆن

ژنوار گلت ئالس داس ئەئنزگە öکۆلۆگسجه ورتسجهافتەندە فرائوئەندۆرف وەلتوەئت[6] ئوند ووردە ئام 25. نۆڤەمبەر 2018، دەم ئنتەرناتئۆنالەن تاگ فüر دئە بەسەئتگونگ ڤۆن گەوالت گەگەن فرائوئەن، گەگرüندەت. داس دۆرف، داس ناجه دەن گروندسäتزەن دەر سەلبستەرهالتونگ ڤەروالتەت ورد، سۆلل ئەئنە فرئەدلجهە ئومگەبونگ ئنسبەسۆندەرە فüر فرائوئەن ئوند کندەر بئەتەن، دئە ئم کرئەگ ڤەرلوستە ئەرلتتەن هابەن ئوند/ئۆدەر ئۆپفەر پاترئارجهالەر گەوالت گەوۆردەن سند.[7]

دئە رەئنە فرائوئەنگەمەئنسجهافت، دئە ڤۆن دەن فرائوئەن دەر öرتلجهەن کوردسجه گەفüهرتەن ڤەروالتونگ گەگرüندەت ووردە، سۆلل ئەئنەن ئۆرت بئەتەن، ئن دەم فرائوئەن „فرەئ ڤۆن دەن زوäنگەن دەر ئونتەردرüجکەرسجهەن ماجهتستروکتورەن دەس پاترئارجهاتس ئوند دەس کاپتالسموس“ لەبەن کöننەن. بەئ دەر ئەرöففنونگ ئم نۆڤەمبەر 2018 لەبتەن ئن 12 دەر 30 لەهمزئەگەلهäئوسەر کوردسجهە، ژەسدسجهە ئوند ئارابسجهە فاملئەن. دئە فرائوئەن هابەن ئهرە ئەئگەنەن حäئوسەر گەبائوت، باجکەن ئهر ئەئگەنەس برۆت ئوند کüممەرن سجه ئوم داس ڤئەه ئوند دەن ئاجکەربائو، کۆجهەن ئوند ئەسسەن گەمەئنسام.[3][8]

شابلۆن:زتات

ژنوار ئەنتستاند ئونتەر دەم داجه دەر ژنەئۆلۆژی-ئاکادەمئە ئوند ئەس لەبەن ئەتوا 70 فرائوئەن ئوند کندەر کۆللەکتڤ زوساممەن. ئاللە لەبەنسبەرەئجهە سند سەلبستۆرگانسئەرت ئوند باسئەرەن ئائوف ناجههالتگەن ئوند گەمەئنسجهافتلجهەن ستروکتورەن. داس کۆللەکتڤ وäهلت ئەئنە دۆرفسپرەجهەرن، بەترەئبت لاندورتسجهافت، ئەئنەن دۆرفلادەن ئوند ئەئنە کلەئنە بäجکەرەئ. دئە سجهولە ڤۆن ژنوار ورد ئائوجه ڤۆن کندەرن دەر ئوملئەگەندەن دöرفەر بەسوجهت.[9] مäننەرن ئست ئەس نجهت گەستاتتەت، üبەر ناجهت زو بلەئبەن ئوند ئن ژنوار زو لەبەن. دەر بەسوجه ڤۆن مäننەرن ئست تاگسüبەر مöگلجه، سۆلانگە سئە سجه دەن فرائوئەن گەگەنüبەر رەسپەکتڤۆلل ڤەرهالتەن. دئە سöهنە دەر فرائوئەن، دئە ئن دەم فرائوئەندۆرف لەبەن ئوند مت دەرەن وەرتەن ڤەرترائوت سند، دüرفەن سەلبست ئەنتسجهەئدەن، ئۆب سئە ئن ژنوار لەبەن مöجهتەن، وەنن سئە دئە ڤۆللژäهرگکەئت ئەررەئجهەن.[10]

ئنتەرناتئۆنالە واهرنەهمونگ

ئانوسجهەه ئامر-کهالل ئنتئئەرتە 2019 دەن حەئلکرäئوتەرگارتەن حەڤرین خەلەف، ئم هنتەرەن تەئل دەس ئەهەمالگەن ژاجۆب-فرئەدهۆفەس ئن بەرلن-نەئوکöللن، ئەئن پرۆژەکت، داسس ئو. ئا. دەن ئائوستائوسجه ئوم ترادتئۆنەللەس وسسەن ئوم پفلانزەن ئوند کرäئوتەر ئن پارتنەرسجهافت مت دەم فرائوئەندۆرف ژنوار ئونتەرستüتزەن سۆلل. داس بەرلنەر پرۆژەکت ئەنتستاند ئالس „سجهوەستەرنگارتەن“ مت دەم فرائوئەندۆرف ژنوار، وۆ ئم سەلبەن زەئترائوم ئەئن گەسوندهەئتسزەنتروم فüر گەفلüجهتەتە فرائوئەن ئوند کندەر ئەنتستەهەن سۆللتە. ئام ئنتەرناتئۆنالەر تاگ زور بەسەئتگونگ ڤۆن گەوالت گەگەن فرائوئەن 2022 ووردە دۆرت ئەئن گەدەنکبائوم فüر ژنا ماهسا ئامن گەپفلانزت.[11][12]

دئە بەرلنەر فرائوئەن ئوند داس پرۆژەکت ژنوار کۆئۆپەرئەرەن دورجه دەن ئائوستائوسجه ڤۆن وسسەن ئوند سامەن سۆوئە گەگەنسەئتگە بەسوجهە. دئە بەرلنەر گروپپە ئونتەرستüتزت ژنوار پۆلتسجه ئوند فنانزئەلل، بەئسپئەلسوەئسە فüر ئەئن گەسوندهەئتسزەنتروم ئوند سۆلارپانەئەلە. دەر گارتەن ئن بەرلن دئەنت ئالس ئۆرت فüر ئائوستائوسجه، ئەمپۆوەرمەنت ئوند وسسەنسڤەرمتتلونگ، ئنسپرئەرت ڤۆن دەر ژنەئۆلۆژی ئن ژنوار.[13]

دەر فلم وهۆ ئس ئافرائد ئۆف ئدەئۆلۆگی؟ (2019) ڤۆن ماروا ئارسانئۆس ئونتەرسوجهت جارە-ئاربەئت ئم لاندورتسجهافتلجهەن کۆنتەخت ئوند رüجکت دابەئ دئە سەلبستڤەروالتونگسستروکتورەن دەر ئائوتۆنۆمەن فرائوئەنگەمەئنسجهافت ژنوار ئن دەن فۆکوس. ئانهاند ڤەرسجهئەدەنەر پرۆتاگۆنستننەن ورد دئە لەبەنسوەئسە ئوند دئە ئاربەئتسڤەرتەئلونگ ئننەرهالب دەر گەمەئنسجهافت دارگەستەللت.[14]

لتەراتور

  • جهرستنە لöو، تانژا سجهەئتەربائوئەر: دئە کوردسجهە فرائوئەنبەوەگونگ ئن رۆژاڤا – کäمپفە ئوم بەفرەئئونگ ئوند دەمۆکراتئە ئم کۆنفلکت ئن سیرئەن. ئن: فەمنستسجهە ستودئەن. باند 38، حەفت 1، س. 110–120.
  • ئاسبژøرن سکارسڤåگ گرøنستاد: نەئۆلبەرالسم ئاند رۆژاڤا. تهە پۆلتجال. ئن: وایس ئۆف سەئەئنگ ئن تهە نەئۆلبەرال ستاتە. پالگراڤە ماجمللان 2021، ئسبن 978-3-030-85983-1، س. 79–107.
  • لاڤا ئاسائاد: ستروجتورنگ ژنەئۆلۆگی وتهن گلۆبال فەمنسم. رەپرەسەنتاتئۆنس ئۆف کوردسه وۆمەن فگهتەرس ئن وەستەرن مەدئا. ئن: لاڤا ئاسائاد، فایەزا حاسانات: ئن تهە جرۆسسفرە ئۆف حستۆری وۆمەن'س وار رەسستانجە دسجۆئورسە ئن تهە گلۆبال سۆئوته. روتگەرس ئونڤەرستی پرەسس، 2022، ئسبن 978-1-9788-3024-0، س. 53–68.
  • ئەلەئۆنۆرا گەئا پججارد، ستەفانئا بارجا: ژن-ژیان-ئازاد. ماترستج جولتورە ئاند دەمۆجراتج جۆنفەدەرالسم ئن رۆژاڤا. ئن: سوستائنابلتی سجئەنجە. 2022، ئائوسگابە 17، س. 1273–1285.

ئەئنزەلناجهوەئسە

  1. لاڤا ئاسائاد: ستروجتورنگ ژنەئۆلۆگی وتهن گلۆبال فەمنسم. رەپرەسەنتاتئۆنس ئۆف کوردسه وۆمەن فگهتەرس ئن وەستەرن مەدئا. س. 53–54.
  2. شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
  3. 3،0 3،1 شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
  4. لاڤا ئاسائاد: ستروجتورنگ ژنەئۆلۆگی وتهن گلۆبال فەمنسم. رەپرەسەنتاتئۆنس ئۆف کوردسه وۆمەن فگهتەرس ئن وەستەرن مەدئا. س. 63–64.
  5. شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
  6. شابلۆن:لتەراتور
  7. ئاسبژøرن سکارسڤåگ گرøنستاد: نەئۆلبەرالسم ئاند رۆژاڤا. تهە پۆلتجال. ئن: وایس ئۆف سەئەئنگ ئن تهە نەئۆلبەرال ستاتە. پالگراڤە ماجمللان 2021، ئسبن 978-3-030-85983-1، س. 103.
  8. شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
  9. ئەلەئۆنۆرا گەئا پججارد، ستەفانئا بارجا: ژن-ژیان-ئازاد. ماترستج جولتورە ئاند دەمۆجراتج جۆنفەدەرالسم ئن رۆژاڤا. ئن: سوستائنابلتی سجئەنجە. 2022، ئائوسگابە 17، س. 1279–1281.
  10. شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
  11. شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
  12. شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
  13. شابلۆن:لتەراتور
  14. شابلۆن:لتەراتور

شابلۆن:جۆئۆردناتە

ئەڤ گۆتار ب زمانێن دن / دئەسەر ئارتکەل ئن ئاندەرەن سپراجهەن


دئەسەر ئارتکەل باسئەرت (گانز ئۆدەر تەئلوەئسە) ئائوف دەم ئارتکەل „ژنوار“ ئائوس دەر فرەئئەن ئەنزیکلۆپäدئە وکپەدئا ئوند ستەهت ئونتەر دەر لزەنز جج بی-سا 4.0. ئن دەر وکپەدئا ئست ئەئنە لستە دەر ئائوتۆرەن ڤەرفüگبار.