زاند-دیناستئە
دئە زاند-دیناستئە وار ئەئن ئرانسجهەس[1][2] حەررسجهەرهائوس، داس 1748–1794 ئن پەرسئەن رەگئەرتە ئوند ئەنتوەدەر ئائوس دەن کوردسجهەن لاک[3][4][5][6][7] ئۆدەر ئائوس دەن لورەن[8] هەرڤۆرگنگ.
ناجه دەر ئەرمۆردونگ نادر سجهاهس 1747 براجهەن ئەرنەئوت ماجهتکäمپفە ئن پەرسئەن ئائوس. ئن دئەسەن سەتزتە سجه کارم کهان-ئە زاند (1748–1779) ئن سüدپەرسئەن دورجه ئوند ماجهتە سجهراس زو سەئنەر رەسدەنز. بس 1762 ووردە ئائوجه ئاسەربائدسجهان ئونتەروۆرفەن، سۆداسس سجه دئە ئافسجهاردەن نور نۆجه ئن جهۆراسان بەهائوپتەن کۆننتەن.
دورجه ئەئنە گەرەجهتە ستەئوئەرپۆلتک، دەن ئائوسبائو دەر بەوäسسەرونگسانلاگەن ئوند دئە فöردەرونگ دەس ئندئەنهاندەلس کام ئەس ئونتەر دەر حەررسجهافت کارم کهانس زو ئەئنەم بەدەئوتەندەن ورتسجهافتلجهەن ئائوفسجهوونگ ئن پەرسئەن. ئائوجه ئەنتوجکەلتە سجه سجهراس دورجه دئە فöردەرونگ دەر زاند-فüرستەن زو ئەئنەم بەدەئوتەندەن کولتورزەنتروم. کارم کهان تتولئەرتە سجه نجهت ئالس سجهاه، سۆندەرن ناهم ئالس رەگەنت دەس سافاودەن ئسمائل ئئئ. دەن ستەللڤەرترەتەر-تتەل ڤاکīل ئان. داهەر تراگەن دئە ئونتەر دەن زاند-فüرستەن ئەررجهتەتەن بائووەرکە ئونتەر ئاندەرەم دئە بەزەئجهنونگەن ڤاکل-مۆسجهەئە ئوند ڤاکل-باسار.
ئونتەر سەئنەن ناجهفۆلگەرن ووردە دئە دیناستئە دورجه ئنتەرنە ماجهتکäمپفە ئوند دەن ئابفالل دەر تورکمەنسجهەن ستäممە ئم نöردلجهەن پەرسئەن ئەرهەبلجه گەسجهوäجهت. 1788 ئەرۆبەرتەن دئە تورکمەنسجهەن کادسجهارەن ئونتەر ئاگا مۆهاممەد کهان سجهراس ناجه دەم ڤەررات دەس دۆرتگەن ستاتتهالتەرس. لۆتف ئال کهان سەتزتە سەئنەن ودەرستاند ژەدۆجه ڤۆن کەرمان ئائوس فۆرت. ئالس 1794 ئائوجه دئەسە ستادت ئان دئە کادسجهارەن فئەل، ئەرفۆلگتە دئە ئەندگüلتگە بەسەئتگونگ دەر زاند-دیناستئە. بەئ دەر ئەرۆبەرونگ ووردەن 20.000 مäننەر گەبلەندەت، فرائوئەن ئوند کندەر ڤەرسکلاڤت.
سئەهە ئائوجه
لتەراتور
- شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- مەهد رۆسجهانزامر: دئە زاند-دیناستئە (= گەئستەس- ئوند سۆزئالوسسەنسجهافتلجهە دسسەرتاتئۆنەن. باند 8). لودکە، حامبورگ 1970.
- شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
وەبلنکس
ئەئنزەلناجهوەئسە
- ↑ مۆنکا گرۆنکە: ئران ئم 18. ژاهرهوندەرت، ئن: گەسجهجهتە ئرانس، س. 84.
- ↑ نکک کەددئە: ئران ئوند ئافگهانستان. ئن: فسجهەر وەلتگەسجهجهتە. باند 15، دەر ئسلام ئئ، هگ. ڤۆن گ. ئە. ڤ. گرونەبائوم، فرانکفورت 1971، س. 177.
- ↑ مارئانا کونکە: نۆمادەنستäممە ئن پەرسئەن ئم 18. ئوند 19. ژاهرهوندەرت. بەرلن 1991، س. 78.
- ↑ ولادمر منۆرسک ئن: ئەنجیجلۆپائەدئا ئۆف ئسلام نەو ئەدتئۆن، ستجهوۆرت „لاک“.
- ↑ شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- ↑ پەرجی مۆلەسوۆرته سیکەس: ئا حستۆری ئۆف پەرسئا، 2004، س. 277.
- ↑ مەهرداد ئزادی: تهە کوردس. واسهنگتۆن 1992، س. 54–55.
- ↑ ژۆهن پەرری: کارم کهان زاند. ئن: ئەنجیجلۆپائەدئا ئرانجا، ئۆنلنە ئەدتئۆن. („[…]. تهە زاند وەرە ئا پاستۆرال تربە ئۆف تهە لاک برانجه ئۆف تهە نۆرتهەرن لۆرس، رانگنگ بەتوەئەن تهە ئننەر زاگرۆس ئاند تهە حامادāن پلائنس، جەنتەرەد ئۆن تهە ڤللاگەس ئۆف پار ئاند کامāزāن ئن تهە ڤجنتی ئۆف مالāیەر […]“).
ئەڤ گۆتار ب زمانێن دن / دئەسەر ئارتکەل ئن ئاندەرەن سپراجهەن
- ئاف
- العربية
- ئارز
- ئاست
- ئازəربایجانجا
- ئازب
- بە
- جا
- جەب
- سۆرانی
- جس
- دق
- ئەل
- ئەنگلسه
- ئەئۆ
- ئەسپاñئۆل
- فارسی
- ف
- فرانچائس
- ها
- هر
- ئد
- ئت
- ژا
- کا
- کۆ
- کورمانجی
- مگ
- مک
- مل
- مس
- مزن
- نب
- پل
- پنب
- پت
- Русский
- سه
- سمپلە
- سڤ
- تگ
- ته
- تل
- تüرکچە
- ئوک
- ئور
- ئوز
- زه
دئەسەر ئارتکەل باسئەرت (گانز ئۆدەر تەئلوەئسە) ئائوف دەم ئارتکەل „زاند-دیناستئە“ ئائوس دەر فرەئئەن ئەنزیکلۆپäدئە وکپەدئا ئوند ستەهت ئونتەر دەر لزەنز جج بی-سا 4.0. ئن دەر وکپەدئا ئست ئەئنە لستە دەر ئائوتۆرەن ڤەرفüگبار.