بۆ ناوەڕۆک بازبدە

کۆما جڤاکێن کوردستان

لە KurdiPedia
پێداچوونەوی ٢٠:٢٤، ٩ی ئابی ٢٠٢٦ لە لایەن Admin (لێدوان | بەشدارییەکان) (Import von de.wikipedia.org (CC BY-SA 4.0))
(جیاوازی) → پیاچوونەوەی کۆنتر | پێداچوونەوەی ئێستا (جیاوازی) | پێداچوونەوەی نوێتر← (جیاوازی)

فلاگگە دەر کۆما جڤاکێن کوردستان

کۆما جڤاکێن کوردستان ئۆدەر کجک (ئەتوا: ئونئۆن دەر گەمەئنسجهافتەن کوردستانس) ئست دئە نەئوئە ئۆرگانساتئۆنسفۆرم دەر ئاربەئتەرپارتەئ کوردستانس (پکک)، دئە دئە ئومسەتزونگ دەس ڤۆن ئابدوللاه Öجالان ئام 20. مäرز 2005 دەکلارئەرتەن „دەمۆکراتسجهەن کۆنفöدەرالسموس“ زوم زئەل هات. سئە سۆلل دئە کەئمزەللە ئەئنەر نجهتستائاتلجهەن گەسەللسجهافت بلدەن. ئم ژون 2007 ئەرفۆلگتە دئە ئومبەنەننونگ ڤۆن ئورسپرüنگلجه کۆما کۆمالێن کوردستان (ئەتوا: ئونئۆن دەر ڤەربäندە کوردستانس) ئن کۆما جڤاکێن کوردستان.

ستروکتور

سپەزئەللە کۆمتەئەس کüممەرن سجه ئوم بەرەئجهە وئە وسسەنسجهافت ئوند ئائوفکلäرونگ، ڤۆلکسڤەرتەئدگونگ، سپراجهە ئوند بلدونگ، رەجهت، گەسوندهەئت، Öکۆلۆگئە ئوسو. دئە ئاربەئت ئن دەن ئەئنزەلستائاتەن دەر بەئانسپروجهتەن رەگئۆن (ئراک، ئران، تüرکەئ ئوند سیرئەن) ئۆبلئەگت سۆگەناننتەن ڤۆلکسرäتەن.[1] داس سیستەم دەر کجک سئەهت ئەئنە ئەئگەنە ستائاتسبüرگەرسجهافت، ئەئنە ئەئگەنە ئارمەئە ئوند ئەئنە ئەئگەنە گەرجهتسبارکەئت ڤۆر، ولل ئابەر ئۆففزئەلل دئە بەستەهەندەن ستائاتسگرەنزەن نجهت ئانتاستەن. سیمبۆل دەر کجک ئست ئەئن گرüنەس رەجهتەجک مت گەلبەر سۆننە ئن دەر متتە، ئن دەر سجه ئەئن رۆتەر، فüنفزاجکگەر ستەرن بەفندەت.

فüهرونگ

وöرتلجه هەئßت ئەس ئن دەر سۆگەناننتەن „ڤەرەئنبارونگ دەر ئونئۆن دەر گەمەئنسجهافت کوردستان“، وئە سئە ئن ئەئنەم فۆروم ڤەرöففەنتلجهت ووردە: „دئە فüهرونگ دەر گەمەئنسجهافت دەر کۆممونەن ئن کوردستان ئۆبلئەگت ئابدوللاه Öجالان. ئەر ئست دەر پهلۆسۆپهسجهە ئوند ستراتەگسجهە تهەئۆرەتکەر ئەئنەر ئائوف Öکۆلۆگئە ئوند گەسجهلەجهتەربەفرەئئونگ ئائوفبائوئەندەن دەمۆکراتئە.“[2] حöجهستەس بەسجهلوسسۆرگان دەر کجک ئست دەر ڤۆلکسکۆنگرەسس کوردستان (کۆنگرا-گەل)، ئەئنە ناجهفۆلگەئۆرگانساتئۆن دەر ئن دەئوتسجهلاند ڤەربۆتەنەن ئاربەئتەرپارتەئ کوردستانس. دئە تاگەسگەسجهäفتە دەر کجک وەردەن ڤۆن ئەئنەم ئەخەکوتڤرات گەلەئتەت، دەسسەن ڤۆرستز ئائوس ئەئنەر دۆپپەلسپتزە ڤۆن جەمل بایıک ئوند بەسە حۆزات (بüرگەرلجه: حüلیا ئۆران) بەستەهت.

پۆلتک

دئە کجک هات ئام 23. ئائوگوست 2006 فۆلگەندە بەدنگونگەن زور ئەئنستەللونگ دەس بەواففنەتەن کامپفەس ئوند زور بەسەئتگونگ دەس کوردەنکۆنفلکتەس ئن دەر تüرکەئ گەستەللت.[3]

  1. دئە ئانەرکەننونگ دەر کوردسجهەن ئدەنتتäت ئوند دئە ڤەرفاسسونگسرەجهتلجهە گارانتئە ئاللەر ئەتهنسجهەن ئدەنتتäتەن ئونتەر دەر üبەرگەئۆردنەتەن ئدەنتتäت دەر زوگەهöرگکەئت زور تüرکەئ.
  2. ئائوفهەبونگ ئاللەر بەهندەرونگەن دەر کوردسجهەن سپراجهە ئوند کولتور، دئە ئانەرکەننونگ دەس رەجهتس ئائوف موتتەرسپراجهلجهە بلدونگ سۆوئە دئە ئانەرکەننونگ دەر کوردسجهەن سپراجهە ئالس زوەئتە ئۆففزئەللە سپراجهە ئن دەن کوردسجهەن رەگئۆنەن نەبەن دەم تüرکسجهەن ئوند دئە رەسپەکتئەرونگ دەر کولتورەللەن رەجهتە ڤۆن مندەرهەئتەن.
  3. دئە ئانەرکەننونگ دەر فرەئئەن پۆلتسجهەن بەتäتگونگ ئوند ئۆرگانسئەرونگ ئائوف دەر گروندلاگە دەر مەئنونگس-، گلائوبەنس- ئوند ئارتکولاتئۆنسفرەئهەئت سۆوئە دئە ئائوفهەبونگ ئاللەر گەسەللسجهافتلجهەن ئونگلەئجههەئتەن، ئاللەن ڤۆران دەر گەسجهلەجهتلجهەن دسکرمنئەرونگ، ئن دەر ڤەرفاسسونگ ئوند ئاندەرەن گەسەتزەن.
  4. دئە فرەئلاسسونگ ئاللەر پۆلتسجهەن گەفانگەنەن، ئەئنسجهلئەßلجه دەس پکک-ڤۆرستزەندەن، سۆوئە دئە گەوäهرونگ ئەئنەر ئونەئنگەسجهرäنکتەن تەئلناهمە ئام پۆلتسجهەن ئوند گەسەللسجهافتلجهەن لەبەن، مت دەم زئەل، داسس بەئدە گەسەللسجهافتەن سجه گەگەنسەئتگ ڤەرگەبەن ئوند ئەئنە فرئەدلجهە ئوند فرەئئە ئەئنهەئت گرüندەن.
  5. دەر ئابزوگ ئاللەر کرäفتە، دئە وەگەن دەس سپەزئالکرئەگەس ناجه کوردستان ڤەرلەگت ووردەن، دئە ئابسجهاففونگ دەس دۆرفسجهüتزەرسیستەمس ئوند دئە ئەرمöگلجهونگ دەر رüجککەهر ئن دئە دöرفەر دورجه دئە ئەراربەئتونگ سۆزئالەر ئوند öکۆنۆمسجهەر پرۆژەکتە.
  6. پاراللەل زور ڤەرورکلجهونگ دەر ئۆبەن گەناننتەن پونکتە کöننتە دئە گوئەرللا ئم راهمەن ئەئنەس زەئتپلانس، دەر ڤۆن بەئدەن سەئتەن گەمەئنسام بەستممت وüردە، ستوفەنوەئسە دئە واففەن نئەدەرلەگەن ئوند سجه ئام لەگالەن دەمۆکراتسجهەن گەسەللسجهافتلجهەن لەبەن بەتەئلگەن.

ئن ئەئنەم ئنتەرڤئەو مت گابرئەل گاتەهۆئوسە ڤۆن دەر ببج ساگتە مورات کارایلان ئم ژول 2010، داسس سئە ئهرە واففەن ئونتەر بەئۆباجهتونگ دەر ڤەرەئنتەن ناتئۆنەن نئەدەرلەگەن وüردەن، وەنن دئە تüرکەئ ئەئنەن واففەنستللستاند ئوند وەئتەرە بەدنگونگەن ئاکزەپتئەرە. دازو گەهöرە ئەئن ئەندە دەر ئانگرففە ئائوف کوردسجهە زڤلستەن ئوند ڤەرهافتونگەن کوردسجهەر پۆلتکەر. دئە کوردەنفراگە سەئ دەمۆکراتسجه ئن ئەئنەم دئالۆگ زو لöسەن. وەنن داس نجهت گەسجهەهە، وüردەن سئە سەلبستäندگ ئەئنەن دەمۆکراتسجهەن کۆنفöدەرالسموس ئائوسروفەن.[4]

ڤەرهافتونگەن ئوند ڤەرفاهرەن گەگەن ڤەرمەئنتلجهە کجک-متگلئەدەر

سەئت ئاپرل 2009 ئست ئەس ئن ڤئەلەن تەئلەن دەر تüرکەئ زو فەستناهمەن ئوند ئانسجهلئەßئەندەن ڤەرفاهرەن گەگەن ڤەرمەئنتلجهە متگلئەدەر دەر کجک/تم (تüرکیە مەجلس – تüرکەئ-پارلامەنت) گەکۆممەن.[5] ڤئەلە دەر فەستگەنۆممەنەن وارەن ئننەرهالب دەر ئنزوسجهەن ڤەربۆتەنەن پارتەئ دەر دەمۆکراتسجهەن گەسەللسجهافت (دتپ) بزو. دەر ناجهفۆلگەپارتەئ فرئەدەنس- ئوند دەمۆکراتئەپارتەئ (بدپ) ئاکتڤ. ئونتەر ئهنەن وارەن ئائوجه بüرگەرمەئستەر ئەئنزەلنەر ستäدتە ئم سüدۆستەن دەر تüرکەئ.[6] فەرنەر گەهöرتەن مەنسجهەنرەجهتلەر، ژۆئورنالستەن ئوند گەوەرکسجهافتەر زو دەن ڤەرهافتەتەن پەرسۆنەن.[6]

زو بەگنن گاب ئەس ڤۆر ئاللەم ئم سüدەن ئوند سüدۆستەن دەر تüرکەئ فەستناهمەن ئوند ڤەرفاهرەن. نەبەن دیارباکıر وارەن دئەس ستäدتە وئە شıرناک، ئğدıر، گازئانتەپ، مەرسن ئوند باتمان. دئە ڤەرفاهرەن سند ڤۆر گەرجهتەن فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئانهäنگگ.[5] سەئت ئەندە 2011 ئست ئەس ڤۆر ئاللەم ئن ئستانبول زو فەستناهمەن ئوند پرۆزەسسەن گەگەن ڤەرمەئنتلجهە ئانگەهöرگە دەر کجک گەکۆممەن. زوەئ دەر پۆلزەئئۆپەراتئۆنەن رجهتەتەن سجه گەگەن ئانوäلتە ئوند ژۆئورنالستەن.[7]

داس ئائوسماß دەر فەستناهمەن

ئم ئۆکتۆبەر 2010 سجهäتزتە دئە تاگەسزەئتونگ مللیەت دئە زاهل دەر بەئ پۆلزەئئۆپەراتئۆنەن گەگەن دئە ئونئۆن دەر گەمەئنسجهافتەن کوردستان فەستگەنۆممەنەن مەنسجهەن ئائوف 1.800 پەرسۆنەن.[8] دئە بدپ ڤەرموتەت، داسس زوسجهەن ئاپرل 2009 ئوند ئۆکتۆبەر 2011 7.748 مەنسجهەن ئالس ڤەرمەئنتلجهە متگلئەدەر دەر کجک فەستگەنۆممەن ئوند گەگەن 3.985 پەرسۆنەن حافتبەفەهلە ئەرلاسسەن ووردەن.[9] ئالس ئانتوۆرت ئائوف دەن فۆرتسجهرتتسبەرجهت دەر ئەئورۆپäئسجهەن ئونئۆن ڤۆم 12. ئۆکتۆبەر 2011[10] ساگتە داس ئننەنمنستەرئوم دەر تüرکەئ ئام 14. ئۆکتۆبەر 2011، داسس سجه ئنسگەسامت 605 پەرسۆنەن ئونتەر دەم ڤەرداجهت دەر زوگەهöرگکەئت زور کجک ئن ئو-حافت بەفندەن.[11] داس دەمۆکراتسجهە تüرکەئفۆروم (دتف) سجهäتزت دئە زاهل دەر فەستناهمەن ئائوف 1.800 بس 3.000 ئوند دئە زاهل دەر ڤەرهافتونگەن ئائوف 1.000 بس 1.700. بس نۆڤەمبەر 2011 وارەن دەم دتف 26 ڤەرفاهرەن ئونتەر دەم ڤۆروورف دەر متگلئەدسجهافت زور کجک بەکاننت.[12]

دەر ژوستزمنستەر سادوللاه ئەرگن ساگتە ئم ئائوگوست 2012، داسس 213 ڤەرفاهرەن ئەرöففنەت ووردەن، ئن دەنەن 2.146 پەرسۆنەن ئانگەکلاگت سند. ڤۆن دەن ئانگەکلاگتەن بەفäندەن سجه 992 ئن ئونتەرسوجهونگسهافت. ئەر ساگتە فەرنەر، داسس ئونتەر دەن ئانگەکلاگتەن 274 پەرسۆنەن مت ئەئنەم پۆلتسجهەن ماندات سند (دۆرفڤۆرستەهەر، بüرگەرمەئستەر، فونکتئۆنäرە ڤۆن پارتەئئەن، متگلئەدەر کۆممونالەر ئۆدەر ناتئۆنالەر پارلامەنت).[13]

ئم ژاهرەسبەرجهت دەر ستفتونگ فüر مەنسجهەنرەجهتە ئن دەر تüرکەئ (تحڤ) فüر 2013 وار زو لەسەن، داسس 2892 پەرسۆنەن، 1302 ڤۆن ئهنەن ئن حافت، ئونتەر دەم ڤۆروورف، دەر کجک ئانزوگەهöرەن، ئانگەکلاگت وارەن. ئم ڤەرلائوفە دەس ژاهرەس ووردەن 579 پەرسۆنەن ئائوس دەر حافت ئەنتلاسسەن. ڤۆن دەن 112 ڤەرفاهرەن ئەرگنگ ئن 34 ڤەرفاهرەن ئەئن ئورتەئل. دابەئ ووردەن 278 پەرسۆنەن زو مەهر ئالس 2500 ژاهرەن حافت ڤەرورتەئلت.[14]

داس زەنترالە ڤەرفاهرەن ئن دیارباکıر

داس زەنترالە ڤەرفاهرەن گەگەن ڤەرمەئنتلجهە متگلئەدەر دەر کجک/تم بەگانن ئام 18. ئۆکتۆبەر 2010 ڤۆر دەر 6. گرۆßئەن کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن دیارباکıر. ڤۆن دەن 151 ئانگەکلاگتەن بەفاندەن سجه 103 ئن ئونتەرسوجهونگسهافت. دئە ئانکلاگەسجهرفت ئومفاسست 7578 سەئتەن. ئام 19. ئۆکتۆبەر 2010 لەهنتە داس گەرجهت دەن ئانتراگ ئائوف „ڤەرتەئدگونگ ئن کوردسجه“ ئاب. ئەس ئەنتسجهئەد، دئە ئانکلاگەسجهرفت زوساممەنفاسسەند ڤەرلەسەن زو لاسسەن.[5] ئام 29. ژون 2012 فاند ئەئنە وەئتەرە ستزونگ ئن دەم ڤەرفاهرەن ستاتت. ڤۆن دەن 152 ئانگەکلاگتەن بەفاندەن سجه نۆجه 99 ئانگەکلاگتە ئن ئونتەرسوجهونگسهافت. دئە ڤەرهاندلونگ ووردە ئائوف دەن 29. سەپتەمبەر 2012 ڤەرتاگت.[15] داس ڤەرفاهرەن ووردە ئەندە مäرز 2017 ئابگەسجهلۆسسەن، وۆبەئ 111 پەرسۆنەن ڤۆن 154 ئانگەکلاگتەن زو هۆهەن حافتسترافەن ڤەرورتەئلت وۆردەن سند. دئە رەستلجهەن 43 ئانگەکلاگتەن ووردەن فرەئگەسپرۆجهەن.[16]

دئە ڤەرفاهرەن ئن ئستانبول

ئم راهمەن دەر ئۆپەراتئۆنەن گەگەن دئە کجک ووردەن ئام 28. ئوند 29. ئۆکتۆبەر 2011 ئن ئستانبول 50 پەرسۆنەن، دارونتەر دئە پرۆفەسسۆرن بüشرا ئەرسانلı ئوند دەر ڤەرلەگەر راگıپ زاراکۆلو، ئن پۆلزەئگەواهرسام گەنۆممەن. گەگەن 43 ڤۆن ئهنەن ووردە سپäتەر ئەئن حافتبەفەهل ئائوسگەستەللت.[17] داناجه گاب ئەس ئەئنە ڤئەلزاهل ناتئۆنالەر ئوند ئنتەرناتئۆنالەر پرۆتەستە.[18]

داس حائوپتڤەرفاهرەن ڤۆن ئستانبول

دئە 15. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن ئستانبول هاتتە ئام 3. ئاپرل 2012 دئە ئانکلاگەسجهرفت ئم حائوپتڤەرفاهرەن گەگەن کجک ئانگەهöرگە ئن ئستانبول ئانگەنۆممەن ئوند دەن ئەرستەن ڤەرهاندلونگستاگ ئائوف دەن 2. ژول 2012 فەستگەلەگت. ئام 10. ئاپرل 2012 ووردەن 15 ئانگەکلاگتە، دارونتەر دەر ڤەرلەگەر راگıپ زاراکۆلو فرەئگەلاسسەن.[7] سئە گەهöرتەن زو دەن 147 ڤۆن 193 ئانگەکلاگتەن، دئە سجه ئن ئو-حافت بەفاندەن. بەئ پرۆزەسسبەگنن هاتتە سجه دئە زاهل دەر ئانگەکلاگتەن ئائوف 205 ئەرهöهت.[19] داڤۆن وارەن 140 ئانگەکلاگتە ئن ئو-حافت.[20]

ئام زوەئتەن ڤەرهاندلونگستاگ ووردە مت دەر ڤەرلەسونگ ئەئنەر 133-سەئتگەن زوساممەنفاسسونگ دەر 2.400 سەئتەن ئومفاسسەندەن ئانکلاگەسجهرفت بەگۆننەن. ناجه دەر 8. ستزونگ ئام 12. ژول 2012 لەگتە دئە 15. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن ئستانبول ئەئنە ئەرستە گرößئەرە پائوسە ئەئن. گلەئجهزەئتگ ووردەن 16 دەر 140 ئو-حäفتلنگەن ئەنتلاسسەن.[21] ئونتەر ئهنەن وار ئائوجه بüشرا ئەرسانلı، دئە سجه سەئت دەم 1. نۆڤەمبەر 2011 ئن ئو-حافت بەفوندەن هاتتە.

ناجه ئەئنەر گەسەتزەسäندەرونگ ئم مäرز 2014، مت دەر دئە سۆندەرگەرجهتە ئابگەسجهاففت ئوند دئە ماخمالە دائوئەر دەر ئو-حافت ئائوف 5 ژاهرە بەسجهرäنکت ووردە، ووردەن ئم حائوپتڤەرفاهرەن گەگەن دئە کجک ئن ئستانبول 37 ڤۆن 70 ئنهافتئەرتەن ئانگەکلاگتەن ئائوس دەر حافت ئەنتلاسسەن.[22]

داس کجک-ڤەرفاهرەن گەگەن ئانوäلتە

ئام 16. ژون 2012 بەگانن ڤۆر دەر 16. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن ئستانبول داس ڤەرفاهرەن گەگەن 50 ئانگەکلاگتە، 46 ڤۆن ئهنەن ئانوäلتە، ڤۆن دەنەن سجه 36 ئن ئونتەرسوجهونگسهافت بەفاندەن.[23] دئە ئانکلاگەسجهرفت ئن دئەسەم ڤەرفاهرەن ئومفاسست 892 سەئتەن. دەن ئانگەکلاگتەن ورد ڤۆرگەوۆرفەن، ئننەرهالب دەر کجک ئەئن „کۆمتەئە دەر فüهرونگ“ (تر: Öندەرلک کۆمتەس) گەبلدەت زو هابەن. ئالس گرüندەر ئوند لەئتەر، بزو. متگلئەدەر دئەسەس کۆمتەئەس، داس ئالس بەواففنەتە ئۆرگانساتئۆن بەتراجهتەت ورد، ووردەن سترافەن زوسجهەن 7،5 ئوند 22،5 ژاهرەن حافت گەفۆردەرت. زو دەن 50 ئانگەکلاگتەن گەهöرەن نەبەن دەن ئانوäلتەن ئەئن ژۆئورنالست، ئەئنە سەکرەتäرن ئوند زوەئ فاهرەر.[23]

ناجه دەر گەسەتزەسäندەرونگ ڤۆم مäرز 2014 ووردەن ئم ڤەرفاهرەن گەگەن ئانوäلتە ئاللە نەئون نۆجه ئنهافتئەرتە ئانگەکلاگتە ئائوس دەر ئونتەرسوجهونگسهافت ئەنتلاسسەن.[22]

داس کجک-ڤەرفاهرەن گەگەن ژۆئورنالستەن

ئەندە ئاپرل 2012 ووردە ئەئنە 800-سەئتگە ئانکلاگەسجهرفت ئان دئە 15. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن ئستانبول گەسجهجکت.[7] دارن وارەن 44 بەسجهولدگتە ئائوفگەفüهرت، ڤۆن دەنەن 36 سجه ئن ئونتەرسوجهونگسهافت بەفاندەن. دەن ئانگەکلاگتەن ورد ڤۆرگەوۆرفەن، فüر ئەئن پرەسسەکۆمتەئە گەئاربەئتەت زو هابەن، داس دئە کجک ئنس لەبەن رئەف. ئهرە ئائوفگابە هابە ئو. ئا. دارن بەستاندەن، دئە ئدەنتتäت ڤۆن بەئامتەن زو ئەرمتتەلن، دئە ئم کامپف گەگەن دەن تەررۆرسموس ئاکتڤ وارەن.[7] ناجه دەر گەسەتزەسäندەرونگ ڤۆم مäرز 2014 ووردەن ئم ڤەرفاهرەن گەگەن ژۆئورنالستەن ئاجهت ئانگەکلاگتە ئائوس دەر ئونتەرسوجهونگسهافت ئەنتلاسسەن. سئەبەن ئانگەکلاگتە ڤەربلئەبەن ئن ئو-حافت.[22]

وەئتەرە کجک-ڤەرفاهرەن

ئەئن ڤەرفاهرەن گەگەن مەهر ئالس 30 گەوەرکسجهافتەر دەر کۆنفöدەراتئۆن ڤۆن گەوەرکسجهافتەن ئم öففەنتلجهەن دئەنست، کەسک (کامو ئەمەکچلەر سەندکالارı کۆنفەدەراسیۆنو) ووردە ڤۆر دەر 8. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن ئزمر گەفüهرت. سئە وارەن ئم مائ 2009 فەستگەنۆممەن وۆردەن،[24] ئابەر سپäتەر وئەدەر ئائوف فرەئئەن فوß گەکۆممەن.[25] ئام 28. نۆڤەمبەر 2011 ڤەرورتەئلتە دئە 8. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن ئزمر 25 دەر ئانگەکلاگتەن، دارونتەر دەن ڤۆرستزەندەن ڤۆن کەسک، لام Öزگەن زو ژە 6 ژاهرەن ئوند 3 مۆناتەن حافت. سئە هäتتەن سجه ئننەرهالب دەر کجک/تم ئن ئەئنەر دەمۆکراتسجهەن کۆنفöدەراتئۆن دەر ئاربەئت (تر: دەمۆکراتک ئەمەک کۆنفەدەراسیۆنو، دەک) زوساممەنگەسجهلۆسسەن ئوند دامت ئم سننە دەر تەررۆرۆرگانساتئۆن پکک گەهاندەلت. سەجهس ئانگەکلاگتە ووردەن مانگەلس بەوەئسەن فرەئگەسپرۆجهەن.

وەئتەرە کجک-ڤەرفاهرەن گەگەن گەوەرکسجهافتەر ڤۆن کەسک سند ئن ئانکارا ئانهäنگگ. ئام 2. ژول 2012 ناهم دئە 11. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن ئانکارا دئە ئانکلاگەسجهرفت گەگەن 15 گەوەرکسجهافتەرننەن ئان ئوند سەتزتە دەن ئەرستەن ڤەرهاندلونگستاگ ئائوف دەن 4. ئۆکتۆبەر 2012 ئان.[26] دئە ئانگەکلاگتەن وارەن ئم فەبروئار 2012 ئن ئانکارا فەستگەنۆممەن وۆردەن. نەئون ڤۆن ئهنەن ووردەن ئن ئو-حافت گەسجهجکت.[26] ئام 4. ئۆکتۆبەر 2012 بەگانن داس ڤەرفاهرەن ڤۆر دەر 11. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن ئانکارا. ئام ئەندە دەر ستزونگ ئۆردنەتە داس گەرجهت دئە فرەئلاسسونگ ڤۆن سەجهس ئانگەکلاگتەن ئان، ڤەرلäنگەرتە دئە حافتبەفەهلە فüر درەئ ئانگەکلاگتە ئوند ڤەرتاگتە سجه ئائوف دەن 13. دەزەمبەر 2012.[27]

ناجه دەن فەستناهمەن ئم فەبروئار 2012 وار کەسک ئم ژون 2012 ئەرنەئوت ڤۆن فەستناهمەن ئم راهمەن دەر کجک ئەرمتتلونگەن بەترۆففەن. ناجه ئۆپەراتئۆنەن ئن ئانکارا، دیارباکıر، İستانبول، ئاğرı، بتلس، سئرت، ئادانا ئوند ئەسکشەهر ئۆردنەتە دئە 12. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن ئانکارا ئونتەرسوجهونگسهافت فüر 28 گەوەرکسجهافتەر ئان، وäهرەند 25 نجهت ڤەرهافتەت ووردەن، ئابەر مت ئەئنەم پرۆزەسس وەگەن متگلئەدسجهافت ئن ئەئنەر بەواففنەتەن باندە زو رەجهنەن هابەن.[28] داس ڤەرفاهرەن گەگەن 72 گەوەرکسجهافتەر بەگانن ئام 10. ئاپرل 2013 ڤۆر دەر 13. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن ئانکارا.[29] داس گەرجهت هۆب دئە حافتبەفەهلە دەر ئن ئونتەرسوجهونگسهافت بەفندلجهەن 22 ئانگەکلاگتەن ئائوف ئوند ڤەرتاگتە سجه ئائوف دەن 8. ژول 2013.[29]

ئەئن گرößئەرەس ڤەرفاهرەن ورد ڤۆر دەر 7. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن ئادانا گەفüهرت. حئەر سند 93 پەرسۆنەن، مەئستەنس متگلئەدەر دەر بدپ ئائوس دەر پرۆڤنز گازئانتەپ، وەگەن متگلئەدسجهافت ئن دەر کجک ئانگەکلاگت. زو پرۆزەسسبەگنن ئام 22. ژون 2012 بەفاندەن سجه 49 ڤۆن ئهنەن ئن ئو-حافت.[30] ناجه دەر ئەرستەن ڤەرهاندلونگ ووردەن 32 ئانگەکلاگتە ئائوس دەر ئو-حافت ئەنتلاسسەن. ئام 13. ژول 2012 سۆللتە وەئتەر ڤەرهاندەلت وەردەن.

ئەرستنستانزلجهە ئورتەئلە

مت ستجهتاگ ڤۆم 20. نۆڤەمبەر 2011 وارەن 26 ڤەرفاهرەن ئونتەر دەم ڤۆروورف دەر متگلئەدسجهافت زور کجک بەکاننت، ئن دەنەن 997 پەرسۆنەن ئانگەکلاگت وارەن. ڤۆن ئهنەن وارەن 452 پەرسۆنەن ئن ئو-حافت ئوند 46 پەرسۆنەن ئن ئەرستەر ئنستانز ڤەرورتەئلت وۆردەن.[5] سەئتهەر سند وەئتەرە ڤەرفاهرەن ئن ئەرستەر ئنستانز زو ئەندە گەگانگەن. ئەس هاندەلت سجه ڤۆروئەگەند ئوم کلەئنەرە ڤەرفاهرەن.

Üبەرسجهت زو دەن بس ژول 2012 دورجه ئەئن ئەرستنستانزلجهەس ئورتەئل بەئەندەتەن ڤەرفاهرەن:

داتوم گروپپە (ئۆرت) گەرجهتسۆرت ئانگەکلاگتە ڤەرورتەئلتە سترافماß
4. مäرز 2011 ئğدıر ئەرزوروم 30 14 6-13،5 ژ.
14. ژون 2011 ئاğرı ئەرزوروم 18 10 10 م.-13،5 ژ.
5. ژول 2011 دیادن ئەرزوروم 5 5 8-14،5 ژ.
13. ژول 2011 ئادıیامان مالاتیا 4 2 21 ژ.، 9 م.
28. نۆڤەمبەر 2011 کەسک ئزمر 35 25 6 ژ.، 3 م.
18. ژانوئار 2012 ئەرزنجان ئەرزوروم 7 7 6 ژ.، 3 م.-10 ژ.[31]
28. مäرز 2012 کارس ئەرزوروم 3 3 6 ژ.، 3. م.[32]
18. ئاپرل 2012 سئرت دیارباکıر 7 7 9 ژ.[33]
26. ئاپرل 2012 کارس ئەرزوروم 47 23 10 م.-19 ژ.[34]
30. ئاپرل 2012 ئەلازığ مالاتیا 3 3 7 ژ.، 3 م.-20 ژ.[35]
15. مائ 2012 ئاğرı ئەرزوروم 13 13 170 ژ.-لەبەنسلäنگلجه[36]

ئام 28. سەپتەمبەر 2012 ئەندەتە ئەئن ڤەرفاهرەن ئن ئادانا. دۆرت وارەن 52 پەرسۆنەن ئانگەکلاگت، دئە ئانفانگ 2012 ئن گازئانتەپ فەستگەنۆممەن وۆردەن وارەن. بەئ ئورتەئلسڤەرکüندونگ بەفاندەن سجه نۆجه 12 ڤۆن ئهنەن ئن ئو-حافت. ئاجهت ئانگەکلاگتە ووردەن ئالس لەئتەر ئەئنەر ئللەگالەن ئۆرگانساتئۆن زو 10 ژاهرەن حافت ڤەرورتەئلت، زوەئ ئەرهئەلتەن فüر داس گلەئجهە دەلکت ئەئنە سترافە ڤۆن 7،5 ژاهرەن. 26 پەرسۆنەن ووردەن ئالس متگلئەدەر ئەئنەر ئللەگالەن ئۆرگانساتئۆن زو 6 ژاهرەن، درەئ مۆناتەن حافت ڤەرورتەئلت ئوند زوەئ ئانگەکلاگتە ووردەن وەگەن ئونەرلائوبتەم بەستز ئەئنەر واففە زو 15 مۆناتەن حافت ڤەرورتەئلت. داس گەرجهت سپراجه 14 ئانگەکلاگتە فرەئ.[27]

ئام 12. ئۆکتۆبەر 2012 ڤەرکüندەتە دئە 3. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن مالاتیا داس ئورتەئل ئن ئەئنەم ڤەرفاهرەن مت ڤئەر ئانگەکلاگتەن فرائوئەن ئائوس تونجەل. سئە بەفاندەن سجه سەئت دەم 28. سەپتەمبەر 2011 ئن ئونتەرسوجهونگسهافت. ئونتەر ئهنەن وار دئە ڤۆرستزەندە ئەئنەس ئالەڤتسجهەن ڤەرەئنس ئن تونجەل، ئایسەل دۆğئان، دئە 1999 دەم ئائوفروف ڤۆن ئابدوللاه Öجالان گەفۆلگت ئوند ئن دئە تüرکەئ زورüجکگەکەهرت وار. سئە ئەرهئەلت ئالس فüهرەندەس متگلئەد ئەئنەر ئللەگالەن ئۆرگانساتئۆن ئەئنە حافتسترافە ڤۆن 18 ژاهرەن. دئە ئاندەرەن درەئ ئانگەکلاگتەن، دئە فüر دئە بدپ ئن تونجەل ئاکتڤ گەوەسەن وارەن، ئەرهئەلتەن حافتسترافەن ڤۆن ژە 9 ژاهرەن.[27]

دئە 8. کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن ئادانا فäللتە ئەئن وەئتەرەس ئورتەئل ئام 16. ئۆکتۆبەر 2012. بەترۆففەن وارەن 47 ئانگەکلاگتە، دئە ئم دەزەمبەر 2009 ئن ئادانا فەستگەنۆممەن وۆردەن وارەن. 14 ڤۆن ئهنەن وارەن بەئ ئورتەئلسڤەرکüندونگ نۆجه ئن ئونتەرسوجهونگسهافت، دارونتەر ئەئن پۆلتکەر دەر فرئەدەنس- ئوند دەمۆکراتئەپارتەئ (بدپ) ئوند زوەئ ژۆئورنالستەن. ڤۆن دەن 47 ئانگەکلاگتەن ووردەن 45 زو حافتسترافەن زوسجهەن 6 ژاهرەن، 3 مۆناتەن ئوند 26 ژاهرەن، 4 مۆناتەن حافت ڤەرورتەئلت. زوەئ ئانگەکلاگتە ووردەن فرەئگەسپرۆجهەن.[27]

ئورتەئلە 2017

ئام 28. مäرز 2017 ڤەرکüندەتە دئە 2. گرۆßئە کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن دیارباکıر ئورتەئلە گەگەن 154 ئانگەکلاگتە. ڤۆن دئەسەن 154 ووردەن 111 پەرسۆنەن زو ئونتەرسجهئەدلجه هۆهەن سترافەن ڤەرورتەئلت. 16 پەرسۆنەن ئەرهئەلتەن وەگەن دەر متگلئەدسجهافت ئن ئەئنەر ئللەگالەن ئۆرگانساتئۆن 21 ژاهرە، وäهرەند دئە رەستلجهەن زو سترافەن زوسجهەن 14 مۆناتەن ئوند 18 ژاهرەن ڤەرورتەئلت ووردەن. وäهرەند دەر ئورتەئلسڤەرکüندونگ وار کەئنەر دەر ئانگەکلاگتەن ئم گەرجهت ئانوەسەند. دەر جۆ-ڤۆرستزەندە دەر دەمۆکراتک بöلگەلەر پارتس، کاموران یüکسەک ووردە زو 21 ژاهرەن، حاتپ دجلە زو 9 ژاهرەن ئوند ئاهمەت تüرک زو 15 مۆناتەن ڤەرورتەئلت.[16]

ئەئنزەلناجهوەئسە

  1. ↑ ئنس دەئوتسجهە üبەرسەتزتە زتاتە ئائوس ئەئنەر ئانکلاگەسجهرفت دەر ستائاتسانوالتسجهافت دیارباکıر ڤۆم مائ 2009 کöننەن ئن ئەئنەم پرڤاتەن وک گەفوندەن وەردەن; ئابگەروفەن ئام 22. ئۆکتۆبەر 2010
  2. ↑ فوندستەللە دەس تüرکسجهەن تەختەس، ئابگەروفەن ئام 22. ئۆکتۆبەر 2010
  3. ↑ ئەئن ئارتکەل بەئم ئونابهäنگگەن کۆممونکاتئۆنسنەتزوەرک بئا ڤۆم 24. ئائوگوست 2006 گبت دئە ئنهالتە کۆممەنتئەرت وئەدەر; ئابگەروفەن ئام 22. ئۆکتۆبەر 2010
  4. ↑ ئارتکەل دەر ببج ڤۆم 21. ژول 2010; ئابگەروفەن ئام 22. ئۆکتۆبەر 2010
  5. ↑ 5،0 5،1 5،2 5،3 داس دەمۆکراتسجهە تüرکەئفۆروم (دتف) هات وئەدەرهۆلت دازو بەرجهتە ئن ئەنگلسجه ئوند دەئوتسجه ڤەرöففەنتلجهت. ئەئنەن Üبەربلجک ڤەرسجهاففت ئەئن دەر سۆندەربەرجهت: ڤەرفاهرەن گەگەن دئە ئونئۆن دەر گەمەئنسجهافتەن کوردستانس; ئەرستەللت ئم نۆڤەمبەر 2011; ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  6. ↑ 6،0 6،1 ئم مۆناتسبەرجهت دەس دتف فüر ژول 2012; ورد ئەئنە ئەنتسپرەجهەندە مەلدونگ ئائوس رادکال ڤۆم 1. ژول 2012 زتئەرت; ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  7. ↑ 7،0 7،1 7،2 7،3 سئەهە هئەرزو دەن بەرجهت دەس دتف فüر ئاپرل 2012; ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  8. ↑ مللیەت ڤۆم 19. ئۆکتۆبەر 2010; ئابگەروفەن ئام 22. ئۆکتۆبەر 2010
  9. ↑ بئانەت، 6. ئۆکتۆبەر 2011. ئابگەروفەن ئام 7. ئۆکتۆبەر 2011. دەر ئارتکەل بەروفت سجه ئائوف زاهلەن دەر فرئەدەنس- ئوند دەمۆکراتئەپارتەئ
  10. ↑ کۆمپلەتتەر بەرجهت. (پدف) ئەج.ئەئورۆپا.ئەئو (ئەنگلسجه) ئابگەروفەن ئام 19. ئۆکتۆبەر 2011
  11. ↑ رادکال، 14. ئۆکتۆبەر 2011. ئابگەروفەن ئام 19. ئۆکتۆبەر 2011
  12. ↑ سئەهە داس کاپتەل زو دەن کجک ڤەرفاهرەن ئائوف ئەئنەر سەئتە زور „ئەئنسجهرäنکونگ دەر مەئنونگسفرەئهەئت ئن دەر تüرکەئ“; ئابگەروفەن ئام 21. نۆڤەمبەر 2011
  13. ↑ سئەهە دازو دەن بەرجهت دەس دتف فüر ئائوگوست 2012، ئابگەروفەن ئام 24. ئائوگوست 2012. دئە فەستستەللونگ، داسس سجه 3000 ستودەنتەن ئوند ئۆبەرسجهüلەر ئونتەر دەن ڤەرهافتەتەن بەفندەن، ڤۆن دەنەن 90 % کوردەن سەئن سۆللەن، بەزئەهت سجه ئائوف ئنهافتئەرتە ستودەنتننەن ئن دەر تüرکەئ ئاللگەمەئن (فرانک نۆردهائوسەن: ڤەرهافتونگ ئم ستودەنتەنوۆهنهەئم. ئن: بەرلنەر زەئتونگ، 10. ئائوگوست 2012)، سئەهە دازو ئەبەنفاللس دەن مۆناتسبەرجهت ئائوگوست 2012 دەس دتف.
  14. ↑ بەرجهت دەس دتف فüر ئاپرل 2014. ئابگەروفەن ئام 22. ئاپرل 2014
  15. ↑ سئەهە هئەرزو دئە تاگەسبەرجهتە دەر ستفتونگ فüر مەنسجهەنرەجهتە ئن دەر تüرکەئ ئن ئەنگلسجه فüر دەن 30. ژون – 2. ژول 2012، رەپرۆدوزئەرت ئائوف دەن ئەنگلسجهەن سەئتەن دەس دتف، ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  16. ↑ 16،0 16،1 کجک ئانا داڤادا کارار ئاچıکلاندı، مەلدونگ ئائوف بئانەت (تüرکسجه باğıمسıز İلەتشم ئاğı، ئونابهäنگگە تüرکسجهە ناجهرجهتەن- ئوند پرەسسەئاگەنتور)، 29. مäرز 2017.
  17. ↑ متتەئلونگ دەر دەئوتسجه-ئارمەنسجهەن گەسەللسجهافت ڤۆم 7. نۆڤەمبەر 2011 ئابگەروفەن ئام 21. نۆڤەمبەر 2011
  18. ↑ دازو گەهöرەن: تئورکەی: ئاررەستس ئەخپۆسە فلاوەد ژوستجە سیستەم حومان رگهتس واتجه، 1. نۆڤەمبەر 2011. شابلۆن:وەبارجهڤ; کجک ئاررەستس دەئەپەن فرەئەدۆم ئۆف ئەخپرەسسئۆن جۆنجەرنس. ستەللونگناهمە ڤۆن ئامنەستی ئنتەرناتئۆنال، 10. نۆڤەمبەر 2011; ئابگەروفەن ژەوەئلس ئام 21. نۆڤەمبەر 2011
  19. ↑ بئانەت، 2. ژول 2012. ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  20. ↑ رادکال، 3. ژول 2012. ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  21. ↑ رادکال، 13. ژول 2012. ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  22. ↑ 22،0 22،1 22،2 سئەهە دازو دەن بەرجهت دەس دتف فüر مäرز 2014. ئابگەروفەن ئام 22. ئاپرل 2014
  23. ↑ 23،0 23،1 داس بەرجهتەتە ئو. ئا. بئانەت ڤۆم 16. ژول 2012، ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  24. ↑ ئەنگلسجهەن سۆندەربەرجهت دەس دتف. ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  25. ↑ سئەهە وۆجهەنبەرجهت 48/2009 دەس دتف; ئابگەروفەن ئام 22. ئۆکتۆبەر 2010
  26. ↑ 26،0 26،1 ڤەرگلەئجهە هئەرزو دئە تاگەسبەرجهتە دەر ستفتونگ فüر مەنسجهەنرەجهتە ئن دەر تüرکەئ فüر دەن 6. ژول 2012، رەپرۆدوزئەرت ئائوف دەن ئەنگلسجهەن سەئتەن دەس دتف (ئەنگلسجه) ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  27. ↑ 27،0 27،1 27،2 27،3 بەرجهت دەس دەمۆکراتسجهەن تüرکەئفۆرومس (دتف) فüر دەن مۆنات ئۆکتۆبەر 2012. ئابگەروفەن ئام 15. ئۆکتۆبەر 2012
  28. ↑ سئەهە هئەرزو دئە تاگەسبەرجهتە دەر ستفتونگ فüر مەنسجهەنرەجهتە ئن دەر تüرکەئ ئن ئەنگلسجه فüر دەن 26-28. ژون 2012، رەپرۆدوزئەرت ئائوف دەن ئەنگلسجهەن سەئتەن دەس دتف. ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  29. ↑ 29،0 29،1 بەرجهت دەس دەمۆکراتسجهەن تüرکەئفۆرومس فüر ئاپرل 2013. ئابگەروفەن ئام 11. ئاپرل 2013
  30. ↑ سئەهە هئەرزو دئە تاگەسبەرجهتە دەر ستفتونگ فüر مەنسجهەنرەجهتە ئن دەر تüرکەئ ئن ئەنگلسجه فüر دەن 23-25. ژون 2012، رەپرۆدوزئەرت ئائوف دەن ئەنگلسجهەن سەئتەن دەس دتف، ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  31. ↑ دائلی رەپۆرتس ئۆف تهە حرفت ڤۆم 19. ژانوئار 2012; ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  32. ↑ دائلی رەپۆرتس ئۆف تهە حرفت ڤۆم 29. مäرز 2012; ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  33. ↑ دائلی رەپۆرتس ئۆف تهە حرفت ڤۆم 19. ئاپرل 2012; ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  34. ↑ دائلی رەپۆرتس ئۆف تهە حرفت ڤۆم 27. ئاپرل 2012; ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  35. ↑ دائلی رەپۆرتس ئۆف تهە حرفت ڤۆم 1.–2. مائ 2012; ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012
  36. ↑ دائلی رەپۆرتس ئۆف تهە حرفت ڤۆم 16. مائ 2012; ئابگەروفەن ئام 17. ژول 2012

شابلۆن:نۆرمداتەن

ئەڤ گۆتار ب زمانێن دن / دئەسەر ئارتکەل ئن ئاندەرەن سپراجهەن

دئەسەر ئارتکەل باسئەرت (گانز ئۆدەر تەئلوەئسە) ئائوف دەم ئارتکەل „کۆما جڤاکێن کوردستان“ ئائوس دەر فرەئئەن ئەنزیکلۆپäدئە وکپەدئا ئوند ستەهت ئونتەر دەر لزەنز جج بی-سا 4.0. ئن دەر وکپەدئا ئست ئەئنە لستە دەر ئائوتۆرەن ڤەرفüگبار.

وەرگیراو لە «https://kurdipedia.shiwan.online/index.php?title=Koma_Civakên_Kurdistan&oldid=487»