حاتپ دجلە
مەهمەت حاتپ دجلە (* 1954 ئن دیارباکıر) ئست ئەئن کوردسجهەر پۆلتکەر ئن دەر تüرکەئ.
لەبەن
1979 سجهلۆسس ئەر سەئن ئنگەنئەئورستودئوم ئان دەر İستانبول تەکنک Üنڤەرستەس ئاب. سجهۆن ئن دەن 70ەر ژاهرەن ئەنگاگئەرتە ئەر سجه ئن پۆلتسجهەن ڤەرەئنەن. سپäتەر ووردە ئەر متگلئەد دەر حالکıن ئەمەک پارتس (حەپ، ئاربەئتسپارتەئ دەس ڤۆلکەس).
فüر دئە پارلامەنتسواهلەن 1991 گنگ دئە حەپ مت دەر سۆسیالدەمۆکرات حالکچı پارت ڤۆن ئەردال İنöنü ئەئن واهلبüندنس ئەئن. سۆ کۆننتەن ئونتەر ئاندەرەم حاتپ دجلە، لەیلا زانا، ئۆرهان دۆğئان، ئاهمەت تüرک، سıررı ساکıک، ماهموت ئالıناک ئوند سەلم ساداک ئنس تüرکسجهە پارلامەنت ئەئنزئەهەن. ئالس بەئ دەر ڤەرەئدگونگ دەر ئابگەئۆردنەتەن ئام 6. نۆڤەمبەر 1991 دجلە ئان داس رەدنەرپولت ترات، ساگتە ئەر، داسس ئەر دەن ئەئد نور وەگەن دەس زوانگس دورجه دئە ڤەرفاسسونگ لەئستە. ئەس کام زو لائوتەن پرۆتەستەن ئن دەر ڤەرسامملونگ. ئالس لەیلا زانا ئهرەم ئەئد ئەئنەن کوردسجهەن ساتز هنزوفüگتە، کام ئەس زو تومولتەن. سپäتەر موسستەن بەئدە ئهرەن ئەرستەن ئامتسەئد ودەرروفەن ئوند دەن ئەئد ئەرنەئوت ئوند ئم ڤۆرگەسەهەنەن وۆرتلائوت ئابلەگەن. 1993 ووردە دئە حەپ ڤەربۆتەن. وەگەن دەس درۆهەندەن ڤەربۆتەس ووردە سجهۆن ڤۆرهەر مت دەر دەپ (دەمۆکراس پارت، پارتەئ دەر دەمۆکراتئە) ئەئنە ناجهفۆلگەپارتەئ گەگرüندەت. ئام 12. دەزەمبەر 1993 ووردە دجلە زوم پارتەئڤۆرستزەندەن دەر دەپ گەوäهلت.
ئام 2. مäرز 1994 هۆب داس پارلامەنت دئە پۆلتسجهە ئممونتäت دجلەس ئوند وەئتەرەر کوردسجهەن ئابگەئۆردنەتەن ئائوف. دارائوفهن ووردەن سئە ڤەرهافتەت. ئام 8. دەزەمبەر 1994 ڤەرهäنگتە ئەئن گەرجهت گەگەن دئە ڤئەر ئەهەمالگەن ئابگەئۆردنەتەن حاتپ دجلە، لەیلا زانا، ئۆرهان دۆğئان ئوند سەلم ساداک وەگەن متگلئەدسجهافت ئن ئەئنەر تەررۆرستسجهەن ئۆرگانساتئۆن – گەمەئنت ئست دئە پکک – ئوند لاندەسڤەررات ئەئنە حافتسترافە ڤۆن 15 ژاهرەن.[1] دئە دەپ ووردە دارائوفهن ئام 16. ئاپرل 1994 ڤەربۆتەن.
ئام 9. ژون 2004 کامەن دئە ڤئەر ڤەرورتەئلتەن ناجه ئەئنەر نەئوڤەرهاندلونگ ئوند دروجک سەئتەنس دەر ئەئورۆپäئسجهەن ئونئۆن فرەئ.[2] دجلە هاتتە ژەدۆجه وەئتەرهن ئەئن پۆلتسجهەس بەتäتگونگسڤەربۆت. ئەر هالف بەئ دەر گرüندونگ دەر دەمۆکراتک تۆپلوم پارتس ئوند ئونتەرستüتزتە بەئ واهلڤەرانستالتونگەن زو دەر پارلامەنتسواهل 2007 دئە ئونابهäنگگەن کاندداتەن. ئالس ئەئن پارتەئڤەبۆتسڤەرفاهرەن گەگەن دئە دتپ ئەئنگەلەئتەت ووردە، گرüندەتە حاتپ مت ئاندەرەن متگلئەدەرن دەر دتپ ئام 2. مائ 2008 دئە بارıش ڤە دەمۆکراس پارتس.
بەئ ئەئنەر ڤەرهافتونگسوەللە گەگەن موتماßلجهە متگلئەدەر دەر کۆما جڤاکێن کوردستان، ووردە دجلە ئالس متگلئەد دەر بدپ ئم دەزەمبەر 2009 فەستگەنۆممەن ئوند ئانسجهلئەßئەند ئنهافتئەرت. فüر دئە پارلامەنتسواهلەن ئم ژون 2011 کانددئەرتە دجلە ئائوس دەم گەفäنگنس هەرائوس ئالس ئونابهäنگگەر کانددات فüر دئە پرۆڤنز دیارباکıر ئوند ووردە ڤۆن دەر بدپ ئونتەرستüتزت. ئەر گەوانن دئە واهلەن مت ئەتوا 88.000 ستممەن. دەر حۆهە واهلائوسسجهوسس ئەنتزۆگ ئهم وەنگە تاگە ناجه دەر واهل سەئن ماندات ئائوفگروند دەر 18-مۆناتگەن حافتسترافە وەگەن ئەئنەس سۆگەناننتەن „پرۆپاگاندادەلکتەس“ ڤۆن ئاپرل 2010. دەر واهلائوسسجهوسس بەرئەف سجه دابەئ ئائوف ئارتکەل 76 دەر تüرکسجهەن ڤەرفاسسونگ. دئە کاندداتن ئۆیا ئەرۆنات دەر رەگئەرونگسپارتەئ ئاکپ ئائوس دەر پرۆڤنز دیارباکıر رüجکتە فüر دجلە ناجه. دادورجه ئەرهöهتە سجه دئە زاهل دەر ستزە دەر ئاکپ ئم تüرکسجهەن پارلامەنت ئوم ئەئنەن ستز.
ناجه سەئنەر حافتەنتلاسسونگ ئم ژون 2014 ووردە دجلە زوساممەن مت سەلما ئرماک ئم سەپتەمبەر زو ڤۆرستزەندەن دەس پۆلتسجهەن داجهڤەرباندەس دەر دەمۆکراتک تۆپلوم کۆنگرەس گەوäهلت.[3]
حاتپ ووردە ئام 28. مäرز 2017 دورجه دئە 2. گرۆßئە کاممەر فüر سجهوەرە سترافتاتەن ئن دیارباکıر زو 9 ژاهرەن حافت وەگەن متگلئەدسجهافت ئن دەر ڤەربۆتەنەن کۆما جڤاکێن کوردستان ڤەرورتەئلت.[4]
وەبلنکس
- فاروک بلدرج: یەمن گەجەس (ئەئنە بئۆگرافئە ڤۆن لەیلا زانا) ئسبن 978-975-991-637-4
- 16 یıل öنجە دەپ مللەتڤەکللەر بöیلە توتوکلانمıشتı. یا بوگüن؟، ئارتکەل ڤۆن ووو.ئەمەکدونیاس.نەت
ئەئنزەلناجهوەئسە
- ↑ شابلۆن:لتەراتور
- ↑ شابلۆن:ئنتەرنەتقوئەللە
- ↑ مەلدونگ دەر مللیەت ڤۆم 7. سەپتەمبەر 2014
- ↑ کجک ئانا داڤادا کارار ئاچıکلاندı، مەلدونگ ئائوف بئانەت (تüرکسجه باğıمسıز İلەتشم ئاğı، ئونابهäنگگە تüرکسجهە ناجهرجهتەن- ئوند پرەسسەئاگەنتور)، 29. مäرز 2017.
ئەڤ گۆتار ب زمانێن دن / دئەسەر ئارتکەل ئن ئاندەرەن سپراجهەن
دئەسەر ئارتکەل باسئەرت (گانز ئۆدەر تەئلوەئسە) ئائوف دەم ئارتکەل „حاتپ دجلە“ ئائوس دەر فرەئئەن ئەنزیکلۆپäدئە وکپەدئا ئوند ستەهت ئونتەر دەر لزەنز جج بی-سا 4.0. ئن دەر وکپەدئا ئست ئەئنە لستە دەر ئائوتۆرەن ڤەرفüگبار.